20240515 WV definitief verslag

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting

WV

Raadscommissieverslag, 15 mei 2024 DEFINITIEF VERSLAG Openbare vergadering van de Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Vergaderdatum Woensdag 15 mei 2024 van 09.00 tot 11.27 uur Verslag vastgesteld op: Woensdag 12 juni 2024 Vergadering

Voorzitter: lid Kabamba Portefeuillehouders: wethouder Van Dantzig Commissiegriffier: dhr. Van Loon Verslaglegging: mw. Vernooij (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Ahmadi (LAV), Alberts (SP), Aslami (D66), Broersen (Volt), Emmerik (PvdD), Von Gerhardt (VVD), Lochtenberg (CDA), Mangal (DENK), Minderhoud (PvdA), Molema (JA21), Nijhof (GL), Van Pijpen (GL) Afwezige commissieleden: lid Van Renssen Afwezige portefeuillehouders: wethouder Scholtes Overige aanwezigen:

Inhoudelijk 1.a. Opening inhoudelijke gedeelte De VOORZITTER opent de vergadering en heet iedereen welkom, met name lid Nijhof (GL) als nieuw lid van de commissie. 1.b. Mededelingen Lid Van Renssen is vervangend voorzitter van deze commissie, maar gezien haar tijdelijk verlof worden leden opgeroepen zich aan te melden voor deze functie. De VOORZITTER concludeert dat lid Van Pijpen bereid is om de functie tijdelijk over te nemen. Nieuw is dat de resterende spreektijd wordt getoond tijdens de bijdragen van de commissieleden. Er is een afmelding ontvangen van wethouder Scholtes. Op verzoek van de commissie zal bij agendapunt 10 de bestuurder van stadsdeel Oost, de heer Vroege, aanschuiven. Wethouder VAN DANTZIG deelt mee dat hij in de commissie WV van 10 april jl. tijdens de behandeling van de woonruimteverdeling heeft toegezegd de commissie schriftelijk te informeren over het onderzoek of het Vierde Huis ook met een briefadres kan werken bij de beoordeling van de aanvraag voor situatiepunten. Op dit moment vindt nog overleg plaats met het Vierde Huis. De uitkomsten hiervan zullen ook worden besproken met de 13 deelnemende gemeenten. Uiterlijk in het vierde kwartaal 2024 zal de commissie schriftelijk worden geïnformeerd. 1.c.

1

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

Vaststellen agenda Lid MOLEMA verzoekt om agendapunt 10 naar voren te halen en het gevoegd met het blokje woningbouw te behandelen. De VOORZITTER heeft begrepen dat de heer Vroege rond 11.45 uur zal aanschuiven en stelt daarom voor om de agenda te handhaven. De agenda wordt conform vastgesteld. 1.d. Conceptverslag van de openbare vergadering van de raadscommissie WV d.d. 10 april 2024 Het verslag wordt vastgesteld. 1.e. Termijnagenda per portefeuille Lid VON GERHARDT heeft op 14 mei jl. de reactie op de moties inzake Riekerhaven ontvangen. Hij was eigenlijk in de veronderstelling dat deze reactie zou worden vergezeld met een reactie op de openstaande toezeggingen, maar deze afhandeling ontbreekt tot op heden. Hij is benieuwd wanneer deze gestand worden gedaan. Wethouder VAN DANTZIG komt hierop terug. 1.f. TKN-lijst De VOORZITTER heeft de volgende verzoeken ter agendering van de commissie van 12 juni a.s. ontvangen. TKN-1 op verzoek van lid Nijhof (GL). TKN-2 op verzoek van lid Nijhof (GL). TKN-3 op verzoek van lid Von Gerhardt (VVD). TKN-5 op verzoek van lid Lochtenberg (CDA), omdat CDA steeds bekijkt hoe benedenwoningen uit de verkoop kunnen blijven, zodat ze beschikbaar blijven voor ouderen. Lid VAN PIJPEN wijst erop dat TKN-5 zal worden geagendeerd in de commissie OZA. Zij verzoekt het CDA om haar punten in deze commissie naar voren te brengen.

Lid LOCHTENBERG volgt dit advies op. Lid VON GERHARDT is het hier ook mee eens, maar hij verzoekt de wethouder Wonen tijdens de behandeling in de commissie OZA aanwezig te zijn. Lid MANGAL sluit zich bij dit verzoek aan. Wethouder VAN DANTZIG stelt dat de commissie binnenkort wordt geïnformeerd over de oplossing in verband met de langere uitval van wethouder Pels. Hij vindt het op dit moment moeilijk om hierover een uitspraak te doen, maar hij is in principe positief. 1.g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies Geen. Inhoudelijk

2

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

2.a. Opening inhoudelijk deel 2.b. Inspreekmoment publiek Er hebben zich 4 insprekers aangemeld. Mevrouw Bollen, namens Red Amsterdam Noord, over Afdoening toezegging overzicht sociale verhuringen woningcorporaties 2022 uit de commissievergadering van 5 juli 2023. Mevrouw BOLLEN memoreert dat RAN een paar weken geleden een woonprotest heeft georganiseerd in Amsterdam Noord. Hierbij is een aantal schrijnende voorbeelden genoemd van hoe mensen in Noord wonen. Huurders moeten bijvoorbeeld de volle huur betalen terwijl ze niet thuis willen of durven slapen vanwege de schimmel, lekkages of ratten. Voor dit soort woningen durven de corporaties ook nog huurverhogingen te vragen en zij spreken over “anekdotes” terwijl het over structurele problemen in sociale huurwoningen gaat. Er is geen onafhankelijke organisatie waar huurders terecht kunnen. Het is de vraag wat met de opbrengsten van de huur is gebeurd. Als de corporaties geen moreel kompas hebben, is het aan de gemeente om bewoners te beschermen. Lid ASLAMI heeft de protesten in Noord op de voet gevolgd en hij vraagt wat mevrouw Bollen van de gemeenteraad verwacht. Mevrouw BOLLEN wijst erop dat Amsterdam de enige stad is waar het over samenwerkingsafspraken gaat in plaats van over prestatieafspraken. Volgens haar moeten corporaties gewoon presteren.

Miljoenen aan huuropbrengsten zijn niet geïnvesteerd in de huizen waar dit geld vandaan komt. Als dit de oorzaak is van het systeem zal dit uitgelegd moeten worden aan bewoners. Vooralsnog slinkt de voorraad sociale huurwoningen alleen maar. Lid AHMADI garandeert mevrouw Bollen dat de hele raad felle kritiek heeft geleverd op de samenwerkingsafspraken en op de verkoop van sociale huur. De gemeenteraad zal er altijd druk op blijven zetten en de inspreker wordt wel degelijk gehoord. Mevrouw BOLLEN benadrukt om bewoners mee te nemen. Lid BROERSEN vraagt hoe volgens de mevrouw Bollen de communicatie plaats zou moeten vinden. Mevrouw BOLLEN mist de aanwezigheid van de gemeenteraadsleden in de wijk waardoor het voelt alsof de gemeenteraad geen idee heeft wat er allemaal speelt. Het is zorgelijk dat een structureel deel van de Amsterdammers afhaakt. Lid MANGAL heeft mevrouw Bollen horen zeggen dat mensen bang zijn om iets te zeggen en hij vraagt waar ze bang voor zijn. Mevrouw BOLLEN licht toe dat er mensen waren uitgenodigd om op de demonstratie en bijeenkomsten te spreken, maar zij blijken bang te zijn om het contact met de corporaties te verstoren. Lid MANGAL vraagt of mensen bang zijn om uit hun huis gezet te worden. Mevrouw BOLLEN denkt dat mensen murw en bang zijn.

Zij heeft zelf ervaren dat corporaties zich heel intimiderend opstellen en concludeert dat de opzichter die de klachten noteert ook beoordeelt hoe hiermee wordt omgegaan.

3

WV

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

Lid ALBERTS zegt dat SP een paar weken geleden was uitgenodigd bij RAN, maar deze bijeenkomst is afgelast. Zij vraagt wanneer een nieuwe uitnodiging volgt. Mevrouw BOLLEN zal de coördinator hierop aanspreken. Zij denkt dat dit te maken heeft met een hoge belasting en veel zieken. --Mevrouw Barel, op persoonlijke titel, over Afdoening toezegging overzicht sociale verhuringen woningcorporaties 2022 uit de commissievergadering van 5 juli 2023. Mevrouw BAREL nodigt de raad uit om bij de bewoners in Noord te komen kijken. Veel mensen in sociale huurwoningen hebben hulp nodig en moeten worden geïnformeerd, omdat er veel verwarring is over de wooncrisis. Een oproep is om corporaties niet alle ruimte te geven, maar om te waken voor leefruimte die elk mens verdient. Wonen is een recht. In de Ontwikkelstrategie 2035 staat er een grafiek met migratiecijfers en er wordt gesteld dat de huizencrisis door de migratiecijfers is ontstaan. Dit heeft er wellicht mee te maken, maar hierbij moeten ook jarenlang fout beleid en achterstallige zaken benoemd worden. Lid ASLAMI ziet de uitnodiging graag tegemoet en zegt dat D66 aanwezig zal zijn. Hij verzoekt mevrouw Barel om het wantrouwen jegens corporaties toe te lichten. Mevrouw BAREL wijst op de scheve machtsverhoudingen tussen corporaties en bewoners.

Dit ligt aan het woordgebruik, aan de minachting vanwege de emoties en ook de service is erg slecht. Haar persoonlijke ervaring is dat stress van medewerkers op de bewoners wordt afgewenteld. Het gaat om een bedrijf met veel macht en bewoners voelen zich zwak en alleen en zijn bang om op te staan met het risico dat er helemaal niets wordt gedaan. Lid MINDERHOUD licht toe dat vandaag ook wordt gesproken over Kaderafspraken waarin het gaat over hoe corporaties met bewoners moeten omgaan ingeval van renovatie of sloop/nieuwbouw. Welke rol zit mevrouw Barel voor de gemeente om deze afspraken zo goed mogelijk te organiseren? Mevrouw BAREL denkt dat het belangrijk is om op het moment dat renovatie plaatsvindt, ervoor te zorgen dat mensen goed worden gehuisvest en te zorgen voor goede communicatie. Wellicht kan de gemeenteraad een rol pakken om mensen van tevoren te beschermen in plaats van achteraf pleisters plakken. Lid NIJHOF vraagt hoe mevrouw Barel aankijkt tegen de aanpak voor Noord en hoe zij een klacht tegen een corporatie en escalatie hiervan ervaart. Mevrouw BAREL vindt de aanpak Noord een heel mooi idee om druk uit te oefenen om zaken in Noord te versnellen. Wel zouden bewoners meer zeggenschap moeten hebben en het versnellen gaat op dit moment nog te langzaam. Mensen komen regelmatig langs op kantoor met klachtenformulieren die samen worden ingevuld.

Vaak worden zij doorgestuurd naar stichting !WOON, omdat RAN niet alles individueel kan aanpakken. Lid AHMADI heeft enige tijd geleden aan de wethouder gevraagd of bij renovatie, sloop en onderhoud stichting !WOON in de standaardprocedure kan worden meegenomen. Zou dit volgens mevrouw Barel helpen? Mevrouw BAREL stelt dat er een groot tekort is aan onafhankelijke organisaties. Stichting !WOON wordt ook gesubsidieerd door corporaties waardoor het escalerende, activistische en het radicale standpunt nog wel eens ontbreekt wat zich uit in een voorzichtige instelling. Het idee van lid Ahmadi is goed, maar niet genoeg.

4

WV

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

Lid AHMADI roept in dat geval op om ook bij de gemeenteraad te escaleren, ook bij individuele klachten, zodat de wethouder kan worden gevraagd om bij bepaalde corporaties druk uit te oefenen. Mevrouw BAREL zegt dat dit ook de bedoeling is, maar zij ziet ook dat mensen moe zijn. Zij roept de gemeenteraad daarom op om zichtbaarder en activistischer te worden. Lid LOCHTENBERG vraagt of RAN inzage heeft in hoeveel en welke klachten worden ingediend bij corporaties. Mevrouw BAREL stelt dat vanzelfsprekend wordt geklaagd over de staat van de huizen. Zij denkt dat er ook veel wordt geklaagd over geluidsoverlast vanwege de slechte staat van de huizen. Verder zal het over huurverhoging gaan. De klachten gaan veelal over armoede en niet rond kunnen komen. Lid LOCHTENBERG vraagt of er objectieve informatie is over alle klachten. Mevrouw BAREL wijst erop dat RAN geen klachtenorgaan is. Dit hoort bij de corporaties te liggen en de gemeenteraad zou hier een controlerende taak in moeten hebben. Desgewenst kan zij doorsturen waar wel inzicht in is. Lid MANGAL vraagt welke rol stichting !WOON speelt. Mevrouw BAREL antwoordt dat wel eens samen wordt gewerkt met deze organisatie en ook worden mensen hierheen doorgestuurd. !WOON wordt echter ook gesubsidieerd door de corporaties waardoor het standpunt nooit radicaal of activistisch zal zijn.

--De heer Hieminga, namens Actiegroep Amsteldorp Blijft, over Raadsadres van Bewonerscommissie Amsteldorp e.a. inzake ontwikkelingen in Tuindorp Amstelstation. De heer HIEMINGA licht toe dat het raadsadres over de voorgenomen sloop van Tuindorp Amstelstation gaat. Dit proces duurt al ruim 4 jaar en het beeld komt naar voren van een corporatie die heel nauw samenwerkt met de gemeente. Een gemeente die er ook voor haar burgers moet zijn. In zijn antwoord geeft wethouder Van Dantzig aan dat hij een gebrek aan effectieve bewonersparticipatie niet herkent. Naar aanleiding hiervan verwijst de inspreker naar het opiniestuk in Het Parool van 2 februari jl. “Wie luistert naar de bewoners van Amsteldorp? en naar de reportage van AT5 eind vorig jaar en naar diverse andere artikelen die eerder zijn verschenen en andere geluiden. Ymere houdt al 4 jaar lang geen rekening met het feit dat de bewonerscommissie bestaat uit vrijwilligers en heeft het proces in de weg gezeten, mensen geïntimideerd en mensen weggehouden bij bijeenkomsten. De heer Hieminga is benieuwd waarop het oordeel van de wethouder is gebaseerd. Bewoners willen graag dat naar ze wordt geluisterd en dat er een goed renovatieplan komt voor de hele wijk en dat zij de zekerheid krijgen dat zij in hun wijk kunnen blijven wonen voor dezelfde huur en dat de cohesie in de buurt blijft bestaan.

Lid MOLEMA vraagt of de heer Hieminga kan aangeven wat de gemeente en Ymere anders hadden kunnen doen in het participatieproces. De heer HIEMINGA wijst erop dat er op dit moment sprake is van een groot verschil in slagkracht. Ondanks de steun van !WOON staat de bewonerscommissie nog steeds achter tegenover een grote corporatie. Het indruk bestaat bovendien dat de gemeente naast de corporatie staat. De wijk heeft de pech naast een station te liggen, maar Van Eesteren heeft deze op een specifieke manier gebouwd en dit moet niet uit elkaar worden getrokken.

5

WV

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

Lid ALBERTS vraagt of zij goed heeft begrepen dat de bewonerscommissie heeft verzocht om het participatieproces opnieuw te starten en hierin iedereen in het dorp mee te nemen. De heer HIEMINGA zit hier vandaag niet namens de bewonerscommissie, maar namens de actiegroep. Voor zover hij het heeft begrepen, moet er eigenlijk wel een stap terug gedaan worden. Ymere heeft er in december 2023 voor gekozen om alle aanbevelingen en adviezen naast zich neer te leggen en gewoon door te gaan met sloop. De Commissie Omgevingskwaliteit heeft de corporatie inmiddels teruggefloten, maar de actiegroep heeft geen directe mening over hoe het nieuwe proces eruit moet komen te zien. Lid MANGAL vraagt of de heer Hieminga voorbeelden heeft van de intimidatie waarover hij sprak. De heer HIEMINGA zegt dat Ymere in februari 2024 informatiesessies heeft georganiseerd, specifiek voor de bewoners uit het sloopgebied. De toegang is onnodig moeilijk gemaakt doordat mensen alleen binnen konden komen middels een QR-code. Veen mensen beschikken niet over een smartphones of weten niet hoe ze met QR-codes om moeten gaan. In de deuropening stonden fysiek twee mensen van Ymere die bewoners de toegang hebben ontzegd. Lid EMMERIK meent dat tuindorpen vaak beschermd zijn vanwege de architectuur. Hoe zit dit met Tuindorp Amstel? De heer HIEMINGA heeft begrepen dat het gebied een orde-2 kwalificatie heeft.

Hiervoor geldt: niet slopen, tenzij er een gegronde reden is. Deze lijkt er niet te zijn, want uit het technisch onderzoek van Ymere blijkt dat de woningen in prima staat zijn en gerenoveerd kunnen worden. Op termijn zal een orde 2 beter beschermd worden en de heer Hieminga hoopt dat tot die tijd al in de geest hiervan kan worden gehandeld. Lid MINDERHOUD vraagt zich af of betere afspraken hadden kunnen leiden tot een ander resultaat. De heer HIEMINGA vindt het een goede vraag, maar hij is niet voldoende op de hoogte van de details van de kaderafspraken om hier een goed inhoudelijk antwoord op te geven. Wel concludeert hij dat Ymere de maximale ruimte heeft genomen. --Mevrouw Lafarre, namens Club van Bezorgde Buurtgenoten, over Raadsadres van Bewonerscommissie Amsteldorp e.a. inzake ontwikkelingen in Tuindorp Amstelstation. Mevrouw LAFARRE heeft begrepen dat wethouder Van Dantzig vindt dat Koers 2025 niet meer geldt gezien de situatie op de woningmarkt en dat hij zijn steun uitspreekt voor een sloop-nieuwbouwplan van Ymere, omdat dit strookt met de uitgangspunten van de Ontwikkelstrategie 2035. Het is echter de vraag of de bewoners het ook een verbetering vinden. Bij de informatiesessies van Ymere was niemand vanuit de gemeente zichtbaar aanwezig om te horen dat de meerderheid zich hier niet voor uitsprak.

Ook heeft de gemeente gemist dat Ymere stelt geen plan te hebben, maar dat zij wel de gemeentelijke opdracht en steun hiervoor heeft. Ymere zal in 2025 starten met het uitplaatsen, zodat in 2026 kan worden gesloopt. De gemeente en Ymere werken sinds 2019 innig samen aan hun beider wens van sloop/nieuwbouw en verdichting. Was toen al bekend dat in 2024 verdichtingsbeleid rond het station op komst was? De gemeente verzaakt haar taak als toezichthouder op de bewonersparticipatie en de bewonersbelangen. Mag de gemeente beleid dat doorloopt tot 2025, zonder de burger hierover te informeren, afserveren en zich beroepen op beleid dat nog in de maak is? Mag de gemeente vooruitlopend hierop Ymere

6

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

al toestemming geven voor sloop/nieuwbouw die botst met het Amsterdamse sloopkader? Welke plan steunt de gemeente eigenlijk? Lid MINDERHOUD vraagt wat mevrouw Lafarre bedoelt met het opleggen van sloop. Mevrouw LAFARRE zegt dat de 70% instemming vanuit de buurt alleen geldt op het individuele aanbod bij renovatie. De landelijke Overlegwet heeft hier niets voor geregeld. Voor sloop/nieuwbouw geldt deze 70% niet. 80% van de bewoners heeft zich uitgesproken tegen sloop/nieuwbouw en Ymere heeft in 2021 gesteld dat zou worden geluisterd naar de meerderheid van de bewoners. Lid MOLEMA vraagt of mevrouw Lafarre kan aangeven wat het voor haar en de bewoners betekent als zou worden gesloopt. Mevrouw LAFARRE kan namens zichzelf en de mensen op de informatiesessies spreken. Deze mensen worden al sinds maart 2020 achtervolgd met de dreiging van sloop. De onzekerheid blijft bestaan en in de tussentijd weten mensen niet wat ze moeten doen. In de wijk woont een grote groep ouderen waaronder 80- en 90-jarigen en voor mensen met kinderen heeft Ymere sowieso geen nieuwbouw in de planning. Persoonlijk heeft zij een dergelijk traject al een keer doorlopen en weet uit ervaring dat dit zeer stressvol is. De heer ASLAMI vraagt of er een scenario mogelijk is waarbij sloop/nieuwbouw wel een optie zou zijn.

Mevrouw LAFARRE denkt dat er ongetwijfeld allerlei scenario’s mogelijk zijn, maar het dorp is een samenhangend geheel. Als Ymere 100 woningen wil toevoegen, dan zal het nodig zijn om te slopen. Hierdoor zou het karakter van de wijk worden aangetast. De huizen kunnen gewoon opgeknapt worden. Sloop van orde-2 panden is mogelijk als sprake is van een gemeentelijke gebiedsspecifieke opdracht en mevrouw Lafarre heeft die tot op heden niet gezien. Lid EMMERIK vraagt wat het effecten van de plannen zijn op het door Van Eesteren gekoesterde groen. Mevrouw LAFARRE stelt dat de wijk in ieder geval jaren op de schop zal gaan voor de renovatie met alle gevolgen van dien voor de flora en fauna. De luchtkwaliteit zal achteruit gaan, omdat in de buurt van het Amstelstation al heel veel wordt gebouwd. Door een deel hoogbouw rond Amsteldorp zal van het gevoel van licht, lucht en ruimte niet zoveel overblijven. Over de groene long wordt niet meer gesproken en dit is zorgelijk. 2.c. Actualiteiten Geen. 2.d. Rondvraag Geen.

7

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

Bespreekpunten Woningbouw 3. Kansen voor extra woningen door vrijgekomen kantoorruimte (VN2024-005202) De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 3 is geagendeerd op verzoek van lid Aslami (D66). Lid ASLAMI ziet dat de markt van kantoorgebouwen verandert. Voor het eerst sinds 2015 is er een toename van het aanbod aan kantoorruimte en de overcapaciteit ontstaat met name door hybride werken. Daarnaast vergroten strenger wordende duurzaamheidseisen de concurrentie. Door de veranderingen doen aanbieders aan right sizing. Bedrijven kiezen ervoor om kantoorruimte bijvoorbeeld onder te verhuren of bij contractwijziging de kantoren terug te geven aan de eigenaren. Met het oplopende aanbod, ontstaat ook meer leegstand en het onderzoek laat zien dat dit een blijvende trend is. Het is belangrijk om zorgvuldig te kijken naar de mogelijkheden. Vindt de wethouder, net als D66, dat slim ingespeeld zou moeten worden op de trend? 40% van de kantoren heeft geen label en de vraag is of deze gebouwen wellicht in aanmerking komen voor transformatie. Lid VON GERHARDT memoreert dat wethouder Mbarki in de commissie SED heeft aangegeven dat Amsterdam een gezonde leegstand kent voor kantoren die nodig is voor bedrijfswisselingen.

Is lid Aslami het met hem eens dat er een bepaalde grens moet worden aangehouden en dat niet elk leegstand gebouw moet worden getransformeerd tot woning? Lid ASLAMI heeft in zijn bijdrage gewezen op een legitieme behoefte aan kantooren bedrijfsruimte. Het onderzoek laat zien dat een combinatie van factoren ervoor zorgt of een kantoor al dan niet wordt gebruikt. Dit hangt samen met goede bereikbaarheid, clustering van relevante activiteiten en een aantrekkelijke werkomgeving. Wellicht is het in voorkomend gevallen opportuun dat functiewijziging plaatsvindt. Lid ALBERTS heeft eerder al schriftelijke vragen gesteld die zijn beantwoord. Zij had graag gelezen dat er concrete maatregelen aangekondigd werden. Het slopen van betonnen kolossen is niet heel milieuvriendelijk en in het kader van de verdichtingsstrategie ligt een transformatie in de lijn. Minder verstandig lijkt het doorzetten van de geplande 200.000 m2 BVO nieuwbouw voor de komende twee jaar. Lid VON GERHARDT hoort lid Alberts ervoor pleiten om geen nieuwe kantoren te bouwen. Dit betekent dat de bestaande gebouwen niet omgezet kunnen worden naar woningen en dat het vereveningsfonds niet meer wordt gevuld waardoor geen sociale huurwoningen meer gebouwd kunnen worden. Lid ALBERTS erkent dit, maar zij stelt dat betonnen kolossen worden geaccepteerd, terwijl de gewenste woningen er niet komen.

Lid VON GERHARDT constateert dat er kantoren worden gebouwd waar mensen kunnen werken terwijl de gemeente tegelijkertijd geld heeft om sociale huurwoningen te bouwen. Lid ALBERTS heeft aangegeven dat met geld als drijfveer de stad wordt volgebouwd met kantoren die misschien niet nodig zijn. Dit is ruimtebeslag waar ook woningen zouden kunnen staan. Lid VON GERHARDT vraagt hoe SP aan inkomsten denkt te komen voor woningbouw.

8

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

Lid ALBERTS heeft hier in de huidige situatie het antwoord niet op, maar zij dringt aan om op een andere manier na te denken over het geheel. Lid ASLAMI wijst erop dat het niet altijd mogelijk is om woningen te realiseren, soms gaat het ook om maatschappelijke functies of een andere invulling van ruimte waar een buurt ook behoefte aan heeft. Lid ALBERTS denkt dat alles met elkaar samenhangt. Op de vraag van lid Von Gerhardt is het antwoord dat door de ruimte ook voor andere zaken te gebruiken, hier geen nieuwbouw voor nodig is. Lid MANGAL vindt dat Amsterdam geen groot industrieterrein moet worden. Hoeveel tekort aan kantoorruimte is er? Hoeveel tekort aan woningen is er? Hoeveel reservevoorraad zou er aangehouden moeten worden van beide segmenten en waar ligt de prioriteit van de wethouder? Lid MINDERHOUD vraagt op basis waarvan lid Mangal vreest voor Amsterdam als een groot industrieterrein. Lid MANGAL stelt dat er heel veel kantoorruimte is. De haven en de Zuidas gaan ook nog uitbreiden en hij denkt dat woningbouw wat meer prioriteit zou mogen krijgen. Lid MINDERHOUD wijst erop dat het bouwen van Havenstad meer woningen betekent en hij ziet nog niet dat Amsterdam verandert in een industrieterrein. Lid ASLAMI zegt dat het onderzoek clustering aantoont en niet heel veel kantoorruimte. Hij vraagt waarop lid Mangal zijn conclusies baseert.

Lid MANGAL heeft Amsterdam als een groot industrieterrein gebruikt als retoriek en dit is een beetje gechargeerd om de discussie op gang te brengen. De vragen die hij vervolgens heeft gesteld, zijn wel degelijk serieus. Lid VON GERHARDT memoreert dat VVD en DENK gezamenlijk schriftelijke vragen hebben gesteld over bedrijfsruimten, zoals garages, in Noord die verdwijnen als gevolg van woningbouw. Lid MANGAL stelt dat maakindustrie zoals garages iets anders zijn dan grote kantoren voor grote bedrijven. Lid VON GERHARDT denkt dat kantoren geen industrie is. Lid MANGAL zegt dat het niet mogelijk is om in een garage te wonen, maar een kantoor is makkelijker om te katten. Lid EMMERIK vraagt zich af of het efficiënter en duurzamer is om te onderzoeken of leegstaande kantoren omgebouwd kunnen worden om de bestaande voorraad optimaal te benutten. PvdD juicht het idee om kantoren in te richten als woningen toe, maar hij kan zich voorstellen dat niet ieder kantoor zich hiervoor leent. Wellicht kan ook worden gekeken naar tijdelijke opties als ateliers of broedplaatsen, maatschappelijke organisaties of daklozenopvang. PvdD zal hiervoor in de commissie SED met een motie komen. De wethouder wordt verzocht te onderzoeken hoeveel kantoorpanden ingezet kunnen worden voor tijdelijke en permanente invulling. Lid NIJHOF is benieuwd naar de cijfers van leegstaande panden op dit moment.

De strategie zal in het eerste kwartaal 2025 volgen, maar graag hoort hij wat de (juridische) mogelijkheden van de gemeente zijn en welke maatschappelijke voorzieningen in leegstaande kantoren mogelijk zijn als ze minder geschikt zijn voor transformatie naar wonen.

9

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

Wethouder VAN DANTZIG zegt dat Amstel 3 op dit moment volop in transformatie is. Vaak zijn kantoren door hun bouw moeilijk te transformeren naar woningen. Hoewel sloop niet duurzaam is, wordt beton inmiddels vaak weer hergebruikt. De gemeente is niet de pandeigenaar van alle gebouwen en kan daarom niet altijd de bestemming van panden bepalen. Er wordt een kantorenmonitor verstrekt, maar verzoeken om aanvullende onderzoeken door de gemeente zullen niet worden gehonoreerd. Voor kantoren die onvoldoende labels hebben en die niet rendabel zijn voor eigenaren kan worden bepaald op welke manier ze getransformeerd kunnen worden tot woningen. Heel veel bedrijven willen alleen in kantoren zitten met een hoog A-label wat betekent dat andere kantoren incourant zijn. Op dat moment is het aan de eigenaren om hier iets aan te doen. Als de gemeenteraad het transformeren wil vergemakkelijken, zal versoepeling van de kaders nodig zijn. Lid MANGAL heeft gevraagd of kan worden gestuurd op voorraad. Wethouder VAN DANTZIG meent dat de gemeente dit al doet in de vorm van bestemmingsplannen, ontwikkelstrategieën, omgevingsvisies, transformatiekaders, via erfpacht, maar Amsterdam is geen communistische planeconomie. Lid MANGAL vraagt zich af hoeveel kantoren in de stad leeg mogen staan volgens de wethouder. Wethouder VAN DANTZIG antwoordt dat 8% frictieleegstand wordt gehanteerd.

Kantoren op de Zuidas financieren inderdaad de bouw van sociale woningen en dit geldt ook voor hotels en toeristenbelasting. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken en zij schorst de vergadering voor een korte pauze. 4. Bespreken van het rapport van NIPV: Brandveiligheid van verduurzaamde en snel gerealiseerde woningen (VN2024-006192) De VOORZITTER heropent de vergadering voor agendapunt 4 dat is geagendeerd op verzoek van de leden Broersen (Volt) en Von Gerhardt (VVD). Lid BROERSEN is benieuwd naar de reactie van de wethouder op het rapport. Veilig wonen is belangrijk, zeker in tijden van een wooncrisis. Volgens het rapport is er een belangrijk verschil tussen duurzaamheid, de snelheid van bouwen en de veiligheid van woningen. Hoe ziet de wethouder deze balans? De huidige bouwregelgeving is onvoldoende ingericht op de risico’s van nieuwe brandbare bouwmaterialen en bouwmethoden en een systeemgerichte aanpak, gebaseerd op wetenschappelijke kennis, is nodig om de brandveiligheid te verbeteren. Is de wethouder voornemens is om samen met andere grote gemeenten breder onderzoek te laten doen naar de invloed hiervan? Wat zijn de ontwikkelingen op rijksniveau en kan de gemeente hierop vooruitlopen om risico’s te verminderen? Er worden twee aanbevelingen gedaan om brandbestrijding te ontwikkelen en te verbeteren.

Kennis moet verder gecommuniceerd worden en brandbestrijdingsstrategieën kunnen worden uitgebreid. Heeft de wethouder signalen gekregen vanuit de brandweer voor extra ondersteuning bij het uitvoeren van hun taken in het algemeen of naar aanleiding van dit rapport? Zijn er gesprekken gevoerd naar aanleiding van dit rapport met de brandweer?

10

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

Lid VON GERHARDT vraagt zich af of de risico’s bij snel bouwen voldoende in kaart gebracht zijn en hoe kijkt de wethouder naar de balans tussen snel en veilig? Zijn de risico’s in beeld bij al snel gebouwde voorzieningen en bij door particulieren aangebrachte (vaak brandbare) duurzaamheidsvoorzieningen? Er wordt ingezet op houtbouw wat heel duurzaam is, maar tegelijkertijd brengt dit extra risico’s met zich mee wat betreft brandveiligheid. Past de huidige regelgeving hier nog bij? Lid ASLAMI leest dat Amsterdam een beperkte rol heeft. De Omgevingswet biedt geen ruimte om bovenwettelijke eisen in te zetten en het ministerie BZK gaat hierover. Hoe staat lid Von Gerhardt hier tegenover? Lid VON GERHARDT stelt dat de gemeente een verantwoordelijkheid heeft om ervoor te zorgen dat inwoners in Amsterdam in brandveilige gebouwen wonen. Het is duidelijk dat de regelgeving in Amsterdam niet kan worden aangepast – lid Von Gerhardt zal dit onderwerp in Den Haag aan de orde stellen – maar Amsterdam is wel verantwoordelijk om de risico’s in beeld te hebben. Lid ASLAMI heeft niet kunnen teruglezen of de minister al positie heeft ingenomen naar aanleiding van het rapport. Lid VON GERHARDT is hier ook heel benieuwd naar. Sinds de brand in Riekerhaven heeft hij veel contact met Den Haag over de te zetten stappen en hij zal dit blijven doen.

Lid NIJHOF leest dat isolatiematerialen mogelijk invloed hebben op de brandveiligheid van het gebouw. Hoe kijkt de wethouder naar een verantwoordelijke en veilige manier van verduurzaming van woongebouwen? Is het college bereid om uit te zoeken hoe op een verantwoorde manier kan worden verduurzaamd en de kennis hierover te delen met relevante partijen zoals de corporaties? Is het college bereid om te controleren of bij de woningen met een gebouwschil de brandveiligheid voldoende is gegarandeerd? Lid EMMERIK constateert dat het tempo van de bouw ten koste gaat van de kwaliteit en duurzaamheid. Is de brandonveiligheid wellicht een signaal dat minder snel en minder veel moet worden gebouwd en dat vooral goed en zorgvuldig moet worden gebouwd? Hoe gaat de wethouder er in de toekomst voor zorgen dat de kwaliteit en duurzaamheid het niet afleggen tegen het bouwtempo? Wethouder VAN DANTZIG durft de stelling aan dat Amsterdam voorop loopt in de bestrijding van brand en in het verbeteren van brandveiligheidseisen. Tegelijkertijd zijn bouweisen landelijk en uiteindelijk kan alleen het ministerie deze veranderen. Bij BZK wordt steeds aangedrongen op het meer toekomstgericht maken van de eisen. De brandweer heeft geconcludeerd dat de schilddakconstructie bij Riekerhaven gevaarlijk is en hoewel dit boven de wettelijke eisen valt, heeft Amsterdam de plicht om dit op te lossen.

Feit is dat de bouw destijds conform de bouweisen was toegestaan. De wethouder is blij met het rapport dat duidelijk aangeeft waar mogelijk risico’s zitten en waar het wettelijk kader verbeterd zal moeten worden. De gemeente is in gesprek met corporaties en met andere relevante stakeholders om zaken te verbeteren. De brandveiligheidsvoorschriften zijn in de ogen van het college, de Veiligheidsregio en de brandweer onvoldoende en er wordt stevig gelobbyd. De schildakconstructie kan niet in elk gebouw gecontroleerd worden, omdat dit zou betekenen dat een bouw deels gesloopt zou moeten worden. Wel wordt met data-analyses bekeken waar de grootste risico’s zitten. Enkele weken geleden is het tweede convenant brandveiligheid bij zorginstellingen getekend. Het ministerie heeft nog niet gereageerd op het rapport en de raad wordt opgeroepen om bij Den Haag te lobbyen dat dit alsnog gebeurt.

11

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

Lid EMMERIK vraagt of de wethouder vindt dat bewoners ook een verantwoordelijkheid hebben. Hij denkt dat het eigenlijk gaat om slecht gebouwde woningen waardoor brandonveiligheid ontstaat. Wethouder VAN DANTZIG erkent dat het gebouw te maken heeft met hoe veilig het is, maar bewonersgedrag en het weg kunnen komen ingeval van brand heeft hier ook mee te maken. Brand ontstaat vaak niet autonoom, er is altijd een bron. Lid EMMERIK begrijpt dat een bewoner ook moet oppassen dat er geen brand ontstaat. Een brand kan echter sneller ontstaan in verduurzaamde woningen die te snel worden gebouwd. Wethouder VAN DANTZIG stelt dat sneller bouwen er niet voor zorgt dat er sneller brand uitbreekt. Behalve dat brandveiligheidseisen worden nageleefd, zouden alle partijen zo veel mogelijk uit het rapport moeten meenemen. Maar als volgens de regels wordt gebouwd, kan bepaalde bouw niet worden verboden. Als wordt gebouwd met hout dat voldoet aan de veiligheidsnormen en als er sprake is van goede compartimentering is dit in principe geen probleem. Snelle unitbouw is in de basis niet brandonveilig. Lid EMMERIK zegt dat verduurzaming nooit tot onveiligheid leidt, maar uit het rapport blijkt dat de snelheid waarmee de woningen worden gerealiseerd ten koste van de kwaliteit, de veiligheid en duurzaamheid gaat. PvdD vindt de kwaliteit van de woningen belangrijker dan het tempo waarin wordt gebouwd.

Wethouder VAN DANTZIG wijst erop dat Amsterdam werkt aan het beter verankeren van compartimentering in wetgeving en hier zal hij druk voor lobbyen. Lid NIJHOF heeft gevraagd naar controle van huidige gebouwen en hij meent dat er bouwtekeningen beschikbaar zijn waardoor het niet nodig is om het gebouw ter plekke te controleren. Wethouder VAN DANTZIG verzoekt om deze vraag schriftelijk te stellen. Bij een analyse zullen de hoogste risicogebouwen wellicht met camera’s bekeken kunnen worden. Alle gebouwen in Amsterdam met een schilddak controleren, wordt ingewikkeld omdat niet eens bekend is hoeveel gebouwen een dergelijk schilddak hebben. Lid VON GERHARDT begrijpt dat het bij houtbouw belangrijk is dat de compartimentering in orde is. Let de gemeente bij dit soort projecten extra op? Wethouder VAN DANTZIG wijst erop dat de gemeente alleen mag toetsen op wettelijke eisen. Wel wordt ervoor gezorgd dat ontwikkelaars op de hoogte zijn van de aanbevelingen. Lid VON GERHARDT vraagt of de wethouder er een beeld van heeft hoeveel partijen zich hier weinig van aantrekken. Wethouder VAN DANTZIG weet dit niet, maar hij weet wel dat geen van de partijen het advies van de ambtenaren niet ter harte heeft genomen. Uiteindelijk wordt de vergunning op wettelijke eisen getoetst. Het is moeilijk om hier bovenop zaken te registreren.

Zelf denkt de wethouder dat op dit gebied een grote herijking nodig is. Lid BROERSEN wijst op de aanbevelingen wat betreft de brandbestrijding en het communiceren hiervan. In dit kader heeft zij geïnformeerd naar de communicatie met de brandweer over het rapport. Wethouder VAN DANTZIG stelt dat de gemeente doorlopend in gesprek is met de brandweer. Bij een crisis als die in Riekerhaven doet de gemeente zelf onderzoek en doet de brandweer dit zelf ook.

12

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. Volkshuisvesting 5. Bespreken van het initiatiefvoorstel d.d. 20 juli 2022 van het lid Von Gerhardt (VVD) getiteld: Versoepel regels woningdelen voor woningcorporaties, en de bestuurlijke reactie daarop (VN2024-006079) De VOORZITTER deelt mee dat het om een initiatiefvoorstel gaat van het lid Von Gerhardt (VVD). Het voorstel is eerder besproken in de commissie WV van 26 oktober 2022. Lid Von Gerhardt heeft destijds aangegeven het voorstel aan te houden en het in een later stadium opnieuw in de commissie te willen bespreken, in afwachting van de uitkomsten van het juridisch onderzoek en van het onderzoek naar woningdelen. Deze gegevens zijn nu beschikbaar. Het voorstel is om vandaag vooral de bestuurlijke reactie te bespreken. Lid VON GERHARDT is blij dat een stap wordt gezet om het woningdelen wat te versoepelen. In het coalitieakkoord stond dat het gesprek met corporaties zou worden aangegaan om te zoeken naar meer ruimte voor friends contracten. Het is niet duidelijk of deze gesprekken inmiddels hebben plaatsgevonden en wat hier uit is gekomen. Ook is lid Von Gerhardt benieuwd hoe sociale huurwoningen op een andere manier gedeeld kunnen worden. Op dit moment is het alleen mogelijk voor één huishouden.

Lid BROERSEN verwijst naar de bijlage over het voorgenomen wijzigingsbesluit woningdeelbeleid per 1 januari 2025. Zij is blij dat dit beleid wordt versoepeld, maar zij vraagt zich wel af op welke manier dit beleid wordt geëvalueerd. De VOORZITTER schorst de vergadering voor kort overleg. De VOORZITTER heropent de vergadering en concludeert dat de beantwoording schriftelijk zal gebeuren en het initiatiefvoorstel niet wordt doorgestuurd naar de raad. TOEGEVOEGDE BESPREEKPUNTEN Volkshuisvesting 6. Bespreken van de discussienota Prioriteiten nieuwe Kaderafspraken Nr. VN2024006108 De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 6 is geagendeerd op verzoek van lid Minderhoud (PvdA). Eerste termijn Lid MINDERHOUD meent dat het de eerste keer is dat er een discussienota staat geagendeerd voor deze commissie. Het is bij het verdichten van buurten belangrijk dat er voldoende draagvlak bij de buurt blijft, omdat voor veel bewoners verandering niet altijd een verbetering betekent. Voor corporaties zijn sloop-/nieuwbouwprojecten niets bijzonders, maar voor bewoners zijn dit ingrijpende momenten en staan ze qua kennis en ervaring op achterstand. De gemeente zou een sterke rol moeten pakken om ervoor te zorgen dat bewoners zo goed mogelijk worden ondersteund.

De nieuwe Kaderafspraken worden onderhandeld tussen de FAH (Federatie Amsterdamse Huurders) en de AFWC (Amsterdamse Federatie Woningbouwcorporaties) met de gemeente als derde partij. Lid Minderhoud is benieuwd naar de rol van de gemeente. In de discussienota komen zaken naar voren als een betere beschrijving en hogere eisen aan de betrokkenheid bij het

13

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

ontwerp van de beoogde nieuwbouw, het behoud van huur bij herhuisvesting en terugkeer en een terugkeergarantie. Het is interessant om te horen hoe de commissie tegenover deze punten staat. Lid ALBERTS vindt het een goede discussienota en de casuïstiek van de Johan Greivestraat, Wildemanbuurt en Amsteldorp laat zien waar aanpassingen nodig zijn. Inspraak verhoogt draagvlak. Lid MANGAL heeft vandaag gehoord hoe de insprekers een ontluisterend beeld hebben geschetst. Met de sloop van woningen wordt de buurtcohesie gesloopt. Lid MINDERHOUD wil als schrijver van de discussienota afstand nemen van de beschrijving dat mensen worden uitgesloten van onderhandelingen tussen corporaties en bewoners en dat een vergelijking wordt gemaakt met de Jim Crow-wetten. De discussienota heeft als insteek om bewoners die op dit moment onvoldoende of op een verkeerde manier worden betrokken, beter te ondersteunen door goede afspraken te maken en kaders te scheppen waarop ze kunnen terugvallen. Lid MANGAL wijst erop dat het niet gaat over wetten, maar over gedragingen naar de bewoners. De bewoners hebben in hun inspraak aangegeven dat er wordt geïntimideerd. De huidige afspraken blijken duidelijk niet te werken. DENK onderschrijft de problemen die in de discussienota worden genoemd.

Een tijdelijke woning bevindt zich soms in een nog slechtere staat dat de te slopen woning en voor een terugkeergarantie geldt dat een aanbod wordt gedaan dat eigenlijk niet kan worden geaccepteerd, omdat de woning niet past bij de bewoners. Er wordt pas met bewoners gesproken als ze voor een voldongen feit staan waardoor de hele participatie een wassen neus is. Het is de vraag hoe bewoners een serieuze steun in de ontwikkeling van hun buurt krijgen en hoe ervoor wordt gezorgd dat ze kunnen blijven wonen in hun buurt die ze met serieuze inspraak hebben kunnen creëren. Lid BROERSEN dankt lid Minderhoud voor de notitie. Op de website van stichting !WOON blijken de nieuwe afspraken wat korter en bondiger beschreven om de leesbaarheid te bevorderen. Dit betekent echter niet dat de eerdere afspraken niet worden meegenomen. Uit de inspraak van vanmorgen is gebleken dat de praktijk afwijkt van de papieren afspraken. Wordt de bewonersparticipatie bij de volgende Kaderafspraken geëvalueerd en worden hier lessen uit geleerd voor de nieuwe afspraken? Lid AHMADI schrikt ervan dat zelfs stichting !WOON niet voldoende kan bereiken in bepaalde wijken en voor bepaalde bewoners en dat corporaties niet luisteren en zo omgaan met bewoners in de enige woning die ze kunnen betalen.

Waarschijnlijk is de inspraak het topje van de ijsberg, omdat er ook bewoners zijn die niet kunnen lezen of schrijven of de taal niet machtig zijn en de weg naar de gemeenteraad niet kunnen vinden. Het zou moeten gaan om sterk bindende afspraken die controleerbaar zijn en die geëvalueerd kunnen worden. Een voorstel is een boetebeding voor corporaties vanwege ernstig nalatig handelen die wordt uitbetaald aan huurders, bij voorkeur een progressieve boete als het wanpresteren zich bij een zelfde huurder blijft voordoen. Op dit moment is er onvoldoende tegemoetkoming voor huurders ingeval van onrecht en heeft de gemeente onvoldoende pressiemiddelen voor corporaties. Lid NIJHOF wil naar aanleiding van de inspraak rechtzetten dat stichting !WOON niet wordt gefinancierd vanuit de corporaties, maar door de gemeente. De signalen van intimidatie zijn zeer zorgelijk. Elke corporatie heeft een flexibele schil en de vraag is of er een mogelijkheid is om deze van verschillende corporaties bij elkaar gevoegd kan worden, zodat herhuisvesting makkelijker kan verlopen. De cocreatie in de Wildemanbuurt is een voorbeeld van hoe het wel op een goede manier kan. Ook hier heeft een corporatie geprobeerd, ondanks dat het om schimmelwoningen ging, om de huren te verhogen. De stadsdeelcommissie heeft dit kunnen voorkomen.

14

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

Lid VON GERHARDT noemt als belangrijke punten dat het proces duidelijk moet zijn en dat vooraf goed wordt geschetst waar de inspraak over gaat. Communicatie is zeer belangrijk. Behalve dat corporaties en het college hiervoor moeten zorgen, kunnen ook raadsleden helpen door geen beeld te schetsen van zaken waarover uiteindelijk geen inspraak mogelijk is. Lid Von Gerhardt roept op om terughoudend te zijn met beloftes die niet waargemaakt kunnen worden. Wethouder VAN DANTZIG zal de bijdragen meenemen als input bij de evaluatie van de Kaderafspraken. De evaluatie is een collegebevoegdheid en vervolgens worden met de huurders en de corporaties nieuwe afspraken gemaakt. Tweede termijn Lid LOCHTENBERG vindt het idee van GL om de flexibele schil van woningcorporaties samen te voegen een goed idee. Hij vult dit aan of het een idee is om mensen tijdelijk te huisvesten in woningen op bijvoorbeeld een pleintje dat niet wordt gebruikt. Wethouder VAN DANTZIG kan hier op dit moment geen antwoord op geven. Lid MINDERHOUD is blij om te horen dat er breed draagvlak is om de Kaderafspraken zo goed mogelijk in te vullen om in de toekomst de bewoners goed te positioneren ingeval van renovat/sloop/nieuwbouw. Hij is benieuwd of de discussienota kan worden gepiept naar de raad, omdat hij hoopt dat er uitgangspunten meegegeven kunnen worden voor de nieuwe Kaderafspraken.

De VOORZITTER concludeert dat de commissie dit voorstel steunt en de nota zal worden behandeld in de raad van 26 juni a.s. 7. Kennisnemen van de raadsinformatiebrief Afdoening toezegging overzicht sociale verhuringen woningcorporaties 2022 uit de commissievergadering van 5 juli 2023 Nr. VN2024-006077 De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 7 is geagendeerd op verzoek van lid Aslami. Lid ASLAMI heeft zich de afgelopen periode gestoord aan de beeldvorming over toewijzing van het aantal woningen in de sociale sector. Het beeld is ontstaan dat slechts 22 woningen zonder urgentie zijn verhuurd aan Amsterdammers. Dit klopt niet en hij vindt het stuitend dat politici en media bepaalde doelgroepen als zondebok aanwijzen. 72% van alle woningen wordt gewoon verhuurd zonder urgentie waarbij passend wordt gehuisvest. De verhuisregelingen worden onvoldoende benut terwijl de doorstroom staakt. In een initiatiefvoorstel heeft lid Aslami gewezen op verbeteringen van deze regelingen. Wat is hiermee gedaan? Waar ligt het aan dat de regelingen zo weinig worden benut? Lid LOCHTENBERG heeft zich recent geregistreerd bij Woningnet en zonder voorrangspunten moet hij waarschijnlijk langer wachten dan de gemiddeld dertien jaar. Informatie over de voor hem geldende wachttijd heeft hij niet kunnen vinden. Woningen worden verdeeld volgens het handboek Woonruimteverdeling.

Als lid van de gemeenteraad wil hij graag weten hoe groot een bepaalde doelgroep is en hoe lang de wachttijd voor een bepaalde doelgroep is. Navraag bij de wethouder heeft geleerd dat deze informatie op dit moment niet aanwezig is, omdat er kosten mee gemoeid zijn om deze informatie te verzamelen. Kan de wethouder deze informatie laten verstrekken door de AFWC voor ingeschrevenen op Woningnet als aan de raad? Lid ASLAMI vraagt wat CDA beoogt te doen met deze informatie.

15

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

Lid LOCHTENBERG antwoordt dat het belangrijk is dat geregistreerden weten hoe lang het duurt voordat zij een woning toegewezen krijgen. Als blijkt dat een bepaalde wachttijd heel erg oploopt, moet misschien op een andere manier worden toegewezen. Lid ASLAMI begrijpt dat lid Lochtenberg niet bepaalde groepen tegen elkaar wil uitspelen. Wel wordt gewerkt met een puntensysteem dat afwijkt van hoeveel mensen reageren en van het aanbod wat betekent dat de wachttijd afhangt van het moment. Een voorspelling doen van de wachttijd is onrealistisch. Lid LOCHTENBERG denkt dat er veel data beschikbaar is die beter kan worden ingezet om verwachtingen te managen van mensen die zich inschrijven bij Woningnet dan nu het geval is. Wethouder VAN DANTZIG zegt dat de verhuisregelingen stevig tegen het licht gehouden worden. De mismatch op de woningmarkt is een van de oorzaken van de wooncrisis. De grote vraag naar meer data schuurt met de uitvoerbaarheid van het beleid. De gegevens zijn niet bekend en het is niet mogelijk om per individu uit te rekenen hoe lang de wachttijd is. De wethouder is niet bereid om dit aan de AFWC te vragen, omdat de gemeente hiervoor dient te betalen. Lid LOCHTENBERG heeft de vraag met name gesteld voor de mensen die zich inschrijven.

Lid AHMADI vraagt zich af of Amsterdammers niet veel meer behoefte hebben aan meer sociale huurwoningen en dat iedereen wel weet dat de wachttijd rond de twintig jaar ligt. Zij vraagt zich af of het CDA ook gaat pleiten voor de bouw van veel meer sociale huur. Lid LOCHTENBERG memoreert dat het CDA hierover drie moties heeft ingediend. Lid VAN PIJPEN begrijpt dat mensen hun wachttijd willen weten. Ten eerste is het onmogelijk om deze informatie te verstrekken, omdat de wachttijd afhankelijk is van hoeveel punten worden opgebouwd. Daarnaast is de markt volatiel. Als er al een getal zou uitkomen, is dit volstrekt nietszeggend en zal dit bovendien leiden tot concurrentie tussen doelgroepen. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 8. Kennisnemen van de raadsinformatiebrieven over huizenruil en de EU-verordening vakantieverhuur, waarbij de moties 665 en 697 worden afgedaan Nr. VN2024-005815 De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 8 is geagendeerd op verzoek van lid Aslami. Lid ASLAMI is blij dat er onderscheid wordt gemaakt tussen vakantieverhuur en huizenruil zonder betaling. Hij stelt voor om een technische sessie te beleggen om hier verder over te spreken. Lid LOCHTENBERG vraagt of de wethouder mogelijkheden ziet om de regels ook voor sociale huurwoningen toe te passen.

Lid BROERSEN leest dat de wethouder gesprekken heeft gevoerd met HomeExchange over betalend en niet-betalend aanbod, maar dat er nog geen toezeggingen zijn gedaan. Wanneer wordt meer informatie verwacht en vindt verder overleg plaats?

16

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

Lid NIJHOF concludeert dat huizenrui voor sociale huurwoningen onmogelijk wordt gemaakt, maar dat niet wordt gehandhaafd. Wat betekent dit? Wat gebeurt met meldingen over vakantieverhuur? Kan het gesprek met HomeExchange niet worden gebruikt om huizenruil voor mensen in sociale huurwoningen wel mogelijk te maken? Het is een heel mooie manier voor mensen om op vakantie te gaan en GL vindt de ongelijkheid met andere huurwoningen of koopwoningen niet wenselijk. Wethouder VAN DANTZIG is altijd bereid om technische sessies te organiseren. Het college steunt huizenruil mits er geen economische surrogaten voor worden weggeven. De gesprekken met HomeExchange moeten nog plaatsvinden waarbij de bal nu bij die organisatie ligt. De vastgoedeigenaren mogen binnen bestaande regels zelf huurcontracten vaststellen. Hoewel het college heeft aangegeven geen bezwaren te zien, zijn corporaties niet bereid om huizenruil mogelijk te maken. Er zijn overigens meerdere verhuurders die dit niet toestaan. Lid NIJHOF wijst erop dat corporaties aangeven dat er een gebrek aan handhavingscapaciteit is. Zou de gemeente een deel van deze rol op zich kunnen nemen? Wethouder VAN DANTZIG vindt dit een vreemde gedachtegang. Lid AHMADI vraagt of vakantieruil die niet is toegestaan niet valt onder burgerlijke ongehoorzaamheid waar de gemeente niet echt over gaat.

Wethouder VAN DANTZIG respecteert als wethouder alle wet- en regelgeving. Lid NIJHOF vraagt zich af of er geen sprake is van een soort gedoogconstructie, omdat de corporaties aangeven geen capaciteit voor handhaving hebben. Wethouder VAN DANTZIG maakt de vergelijking met een zakkenroller die niet wordt gepakt. Dan zou dit ook worden gedoogd. Lid LOCHTENBERG vraagt of het niet mogelijk is om een plusabonnement in te voeren bij sociale huur, zodat bij woningruil extra wordt betaald. Wethouder VAN DANTZIG ziet de voorstellen tegemoet. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken en dat de commissie instemt met een technische sessie. 9. Beoogde uitwerking monitor AAV en hoe deze zich verhoudt tot het verzoek in motie 212 Nr. VN2024-006533 De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 8 is geagendeerd op verzoek van lid Minderhoud (PvdA). Lid MINDERHOUD memoreert dat motie 212 tot doel had om inzichtelijk te maken wat de inspanningen van de gemeente betekenen voor de samenstelling van de woningen en specifiek per gebied. In hoeverre worden de gebiedsprofielen uitgewerkt, zodat de raad kan beoordelen hoe een plan zich verhoudt tot de rest van een gebied of stadsdeel? Lid LOCHTENBERG zegt dat het CDA niet van mening is dat moet worden gekeken naar het aantal woningen dat corporaties beheren, maar naar hoeveel mensen worden gehuisvest.

Het uiteindelijke doel is om meer mensen in sociale woningbouw onder te brengen. Bij indicator 1 zou hij ook graag het aantal gehuisveste mensen weten, zodat de bezettingsgraad van de woningen duidelijk wordt om te stimuleren dat mensen met een relatie die in twee aparte woningen wonen, samen te laten wonen.

17

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

Lid MINDERHOUD denkt dat de WIA tweejaarlijks informatie verstrekt over het aantal mensen dat in een woning woont. Hij begrijpt dat deze input wordt gebruikt bij de aanpak monitor Amsterdamse Volkshuisvesting. Lid LOCHTENBERG meent dat het overzichtelijker zou zijn als alle informatie in een standaard format wordt gepresenteerd. Lid MINDERHOUD ziet veel verschillende documenten in de AAV-monitor en hij hoort graag van de wethouder of dit klopt. Lid LOCHTENBERG hoopt dat dit de insteek van de wethouder is. Lid NIJHOF concludeert dat het wat betreft de kwaliteit van woningen alleen over duurzaamheid en energielabels gaat en niet over gezondheid van bewoners. Hij vraagt of dit ook als criterium kan worden meegenomen. Wethouder VAN DANTZIG licht toe dat het doel is om per gebiedsprofiel te kijken naar de verdeling van de woningvoorraad. Bij de volgende WIA over twee jaar zal bekeken worden wat kan worden gefinetuned. Aanvullende informatie kan altijd technisch worden uitgevraagd bij Grondzaken. Het aantal gehuisveste mensen is geen indicator. In de WIA wordt wel iets duidelijk over gezinsgrootte en passend huisvesten. Hoewel wordt geprobeerd om zo veel mogelijk integraal aan te leveren, is het op dit moment nog niet mogelijk om alle data integraal te presenteren. De afname van vocht en schimmel wordt gemonitord en eind 2024 komt een indicatorenlijst.

Lid MINDERHOUD stelt dat het bij gebiedsprofielen vooral om de hoofdlijnen gaat om de koers te varen die de stad heeft uitgezet. Vindt de wethouder het handig als de raad meer specificeert wat de insteek is in de aanloop van de AAV-monitor? Wethouder VAN DANTZIG memoreert dat hij met wethouder Pels een brief heeft gestuurd naar aanleiding van vragen van de PvdA en GL over hoe het college de monitor ziet. Lid NIJHOF is blij dat vocht en schimmel wordt gemeten. Hij is benieuwd waar dit terugkomt in de rapportage. Wethouder VAN DANTZIG zegt dat dit work in progress is en op een gegeven moment wordt gerapporteerd. Eind 2024 komt de eerste versie van de AAV-monitor. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. Woningbouw 10. Bespreken van het raadsadres van bewonerscommissie Amsteldorp e.a. inzake ontwikkelingen in Tuindorp Amstelstation Nr. VN2024-006407 De VOORZITTER deelt mee dat agendapunt 10 is geagendeerd op verzoek van lid Molema (JA21). De beantwoording van het raadsadres staat ook op de TKN-lijst van de commissie RO die bij de bespreking is uitgenodigd. Stadsdeelbestuurder de heer Vroege is aanwezig bij de bespreking. Lid MOLEMA denkt dat in Tuindorp Amstelstation te weinig rekening is gehouden met het feit dat bewoners duidelijk hebben gemaakt tegen de ontwikkelingen in hun gebied te zijn.

JA21 zet grote vraagtekens bij de participatieprocessen die vanuit de gemeente of

18

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

in samenwerking met de gemeente worden uitgevoerd. Er zijn signalen dat het vaak gaat om schijnparticipatie. Het is belangrijk dat inwoners daadwerkelijk worden gehoord en dat iets wordt gedaan met de uitkomsten van een participatietraject. Graag hoort JA21 wat de rol van de gemeente is geweest in dit specifieke participatietraject en of de wethouder in de toekomst verbetering ziet in deze rol. Uit gesprekken met bewoners is naar voren gekomen dat vanaf het begin een grote meerderheid van de wijk tegen sloop is. Toch lijkt Ymere zich hier weinig van aan te trekken. Wat is momenteel de status van het proces en wat is de volgende stap? In hoeverre zijn er vanuit de gemeente plannen om te slopen in Amsteldorp? De wethouder wordt opgeroepen om meer duidelijkheid te verschaffen aan bewoners. Er heeft meer dan dertig jaar geen renovatie plaatsgevonden in Tuindorp Amstelstation en na vier jaar participatie is er nog steeds geen duidelijkheid voor de bewoners. Kan de wethouder garanderen dat er in Amsteldorp niet gesloopt wordt? Zo niet, wat gaat er wel gebeuren en op welke termijn kan worden begonnen met renovatie? Lid ALBERTS wijst erop dat de commissie Omgevingskwaliteit een negatief advies op sloop heeft afgegeven.

Welke gevolgen heeft dit voor het hele participatieproject? Het voorstel van de SP zou zijn om dit opnieuw te doen, want de signalen zijn dat de participatie behoorlijk heeft ‘gerammeld’. Lid MANGAL vraagt zich af of er bij de inspraakavonden ambtenaren aanwezig zijn geweest en of het klopt dat mensen zijn geweigerd en waarom niet is ingegrepen door het stadsdeel. De heer VROEGE zegt dat in stadsdeel Oost ook regelmatig en uitgebreid is gesproken over Amsteldorp. Het gaat om een bijzonder stukje Amsterdam, maar het is groter dan het gebied dat nu ter discussie staat. Er zijn nog twee andere corporaties die hier bezit hebben en er is een deel met vrije sector- en koopwoningen. Ymere heeft daarom in het zogenaamde zoekgebied alleen bewoners uitgenodigd die hier wonen. Over het algemeen heeft de gemeente geen directe rol bij participatie. Ymere is eigenaar van de woningen en heeft ambities om hier ongeveer honderd sociale huurwoningen toe te voegen die zuinig zijn, geschikt zijn voor ouderen en bij een OV-knooppunt liggen. In een vroeg stadium heeft Ymere gepolst bij het stadsdeel en bij het college hoe de gemeente hier tegenover staat en dit was positief. De rol van de gemeente is om te controleren of aan de vereisten voor een sloopvergunning wordt voldaan.

Vier jaar geleden is Ymere al een keer begonnen met plannen in dit gebied en toen is een valse start gemaakt door een plan te lanceren zonder overleg en dit heeft tot veel weerstand geleid. Tegelijkertijd was ook de gemeente bezig met een herinrichtingsplan van een aantal straten in Amsteldorp wat ook qua participatie niet goed is gegaan. Er was dus veel wantrouwen van bewoners. Participatie is samen in gesprek gaan. De conclusie kan zijn dat partijen er niet uit komen. Met een beetje druk van de gemeente is er nu een externe begeleider toegevoegd en dit heeft de sfeer verbeterd. De plannen hoe nu verder moeten nog worden ontwikkeld, maar het goede nieuws is dat er sinds twee weken weer wordt gesproken in een redelijk positieve sfeer. Hopelijk komen partijen eruit, maar Ymere zal als eigenaar en initiatiefnemer met vergunningsaanvragen en verzoeken naar de gemeente komen en die zullen worden beoordeeld op de inhoud. In de stadsdeelcommissie heeft de heer Vroege al toegezegd dat hij deze op de hoogte zal houden over de voortgang van alle plannen. Desgewenst kan de informatie worden doorgeleid naar de commissie WV. Lid MOLEMA vraagt of de wethouder kan garanderen dat er niet wordt gesloopt in het gebied. Wethouder VAN DANTZIG kan dit niet. Lid MOLEMA vraagt of de wethouder duidelijkheid kan verschaffen voor de bewoners wanneer er wordt gerenoveerd.

Wethouder VAN DANTZIG verwijst naar de bijdrage van de heer Vroege die het proces heeft toegelicht. Het betreft een stadsdeelproject en de vastgoedeigenaar is Ymere.

19

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Woningbouw en Volkshuisvesting Definitief raadscommissieverslag, 15 mei 2024

WV

De gemeente heeft aangegeven open te staan voor zorgvuldige sloop/nieuwbouw. De bewoners kunnen worden gegarandeerd dat het proces zorgvuldig zal worden doorlopen en dat naar iedereen wordt geluisterd en dat meningen worden meegewogen en dat stevig wordt bekeken of een peildatum kan worden afgegeven. Lid MINDERHOUD sluit zich aan bij de wethouder wat betreft het afspreken dat een goed proces belangrijk is waarin iedereen weet waar hij of zij aan toe is. Wat vervolgens de uitkomst zal zijn, hangt af van het specifieke gebied. Een conclusie op dit moment is dat de woningcorporatie wat steken heeft laten vallen, omdat de tussenuitkomst is dat er veel boze bewoners zijn en dit is jammer in het kader van de verdichtingsopgave in de stad waarbij de steun van de bewoners cruciaal is. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. Sluiting De VOORZITTER dankt de aanwezigen en sluit de openbare commissievergadering om 11.27 uur. De volgende vergadering is op woensdag 12 juni 2024.