20230413 definitief verslag commissie MOW

Gemeente Amsterdam Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water

MOW

Raadscommissieverslag, 13 april 2023

DEFINITIEF VERSLAG Vergadering Vergaderdatum Verslag vastgesteld te stellen op:

Openbare vergadering van de Raadscommissie voor Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water Donderdag 13 april 2023 van 14.30 tot 18.30 uur 25 mei 2023

Voorzitter: lid Namane Portefeuillehouders: wethouder Van der Horst Commissiegriffier: mw. Ter Braak Verslaglegging: mw. Vernooij (Notuleerservice Nederland) Aanwezige commissieleden: Asruf (PvdA), Bilgin (FvD), Bloemberg-Issa (PvdD), Bobeldijk (SP), Bons (BIJ1), Ernsting (GL), IJmker (GL), Kreuger (JA21), Koyuncu (DENK), Moeskops (D66), Nijssen (VVD), Noordzij (PvdA), Olivieira (Lijst Kabamba), Van Pijpen (GL), Van Schijndel (FvD), Taşliyurt (D66), Verkerke (BIJ1), De Vos (PvdD), Wijmenga (CDA), Wijnants (VVD) Afwezige commissieleden: lid Hendriks (Volt) Overige aanwezigen: de heer Van Wijk (stadsdeelcommissie Centrum), agendapunten 7 en 8.

Algemeen 1.a. Opening procedureel gedeelte De VOORZITTER opent de commissievergadering om 14.30 uur en heet iedereen welkom. 1.b. Mededelingen De VOORZITTER heeft een afmelding ontvangen van lid Hendriks (Volt). Wethouder VAN DER HORST heeft 4 mededelingen. Het projectteam is gevraagd om het project Oranje Loper binnen de beschikbare financiële middelen te herijken. Naar verwachting zullen de geplande werkzaamheden in de eerste helft van 2024 plaatsvinden. In juni 2023 verwacht de wethouder de raad te informeren over de resultaten van de herijking. Op de kruising Burgemeester de Vlugtlaan met de Eliasstraat hebben meerdere ongevallen met bussen en auto’s op de trambaan plaatsgevonden. Naar aanleiding van het laatste ongeluk is op 23 maart jl. een schouw gehouden. Op 12 april is deze in de werkgroep black spots besproken. Er zijn vier varianten bedacht voor een wijziging in de buurtcirculatie. Eind mei, begin juni, zal de commissie hier nader over geïnformeerd worden. Op verzoek van lid Hendriks (Volt) is gekeken naar de meerkosten van het Unesco erfgoed. De exacte meerkosten zijn moeilijk in kaart te brengen, maar duidelijk is dat het Unesco erfgoed niet de grootste kostenpost is. De eerste indruk van de maatregelen om de Bijenkorffile tegen te gaan in het Paasweekend is positief. De komende weken zal de proef nog een aantal maal worden herhaald.

De wethouder dankt de ondernemers die hebben samengewerkt met het team.

1

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

1.c. Vaststellen agenda De VOORZITTER meldt dat lid Kreuger (JA21) heeft voorgesteld om agendapunten 7 en 8 gevoegd te behandelen. Een voorstel is om agendapunt 11, de grachtenmonitor, door te schuiven naar de volgende vergadering. De inspreker die zich voor dit onderwerp heeft aangemeld, krijgt wel de gelegenheid voor een bijdrage. Lid KREUGER stelt voor om agendapunt 11 af te voeren. Na overleg met lid Hendriks kan het eventueel opnieuw worden geagendeerd. De VOORZITTER gaat er vanuit dat de agenda rond 18.30 uur is afgerond. De spreektijd wordt op vier uur gezet. De agenda wordt conform vastgesteld. 1.d. Conceptverslag van de openbare vergadering Mobiliteit, Openbare veiligheid en Water d.d. 23 maart 2023 Het verslag wordt vastgesteld. 1.e. Termijnagenda, per portefeuille Lid BOBELDIJK heeft tijdens de vorige commissie geïnformeerd naar het voetgangersbeleid. De wethouder heeft aangegeven dat dit er voor de zomer zal zijn, maar het onderwerp staat nog steeds niet op de termijnagenda. Wethouder VAN DER HORST zal vragen om dit op te laten nemen. 1.f. TKN-lijst De VOORZITTER meldt dat lid Taşliyurt (D66) heeft verzocht om TKN-2 te agenderen voor de vergadering van 25 mei a.s. Lid VAN PIJPEN zou dit onderwerp ook graag willen bespreken als het totale overzicht herplant er is. De VOORZITTER concludeert dat lid Taşliyurt akkoord is.

Lid BOBELDIJK verzoekt om agendering van TKN-8, de Sportas. Dit heeft een behoorlijke impact op de openbare ruimte en hierover heeft hij vragen. 1.g. Ingekomen stukken stadsdeelcommissies De VOORZITTER deelt mee dat stadsdeelcommissie Centrum eind 2022 een advies heeft ingediend over de knip op de Weesperstraat. Dit is toegevoegd aan agendapunt 7. Bij dit agendapunt is een stadsdeelcommissielid aanwezig voor een toelichting en om eventuele vragen te beantwoorden.

Inhoudelijk

2

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

2.a. Opening inhoudelijke gedeelte De VOORZITTER opent het inhoudelijke deel van de vergadering. 2.b. Inspreekmoment publiek Er hebben zich 6 insprekers aangemeld. De heer Van Offerden spreekt in namens de GVB Ondernemingsraad over agendapunt 5, Reactie op concept-Vervoerplan. De heer VAN OFFERDEN is blij dat ook de raad verdere afbraak van het ov in Amsterdam onacceptabel vindt. De stad groeit en het autoverkeer zal noodzakelijkerwijs teruggedrongen worden waardoor het ov nog veel belangrijker zal worden. Nu nog verder afschalen, zou naar de mening van de or het verkeerde moment zijn. Het is wel begrijpelijk dat de VRA de financiële teugels probeert aan te trekken gezien de ontstane tekorten door covid en door de energiecrisis. Bezuinigen op sociale veiligheid is echter onacceptabel. De dringende oproep aan de raad is om mee te kijken naar het aankomende programma van eisen voor de in te besteden concessie om te voorkomen dat niet alsnog afbraak en opheffing van lijnen of inbreuk op sociale veiligheid plaatsvindt. Lid BOBELDIJK heeft de heer Van Offeren een paar keer horen oproepen om niet te bezuinigen op sociale veiligheid. Kan hij een voorbeeld geven met wat hij hier specifiek mee bedoelt? De heer VAN OFFEREN memoreert dat in de jaren negentig de conducteurs weer zijn teruggekomen op de voertuigen. Dit had te maken met de sociale onveiligheid en het zwartrijden.

Dit laatste is inmiddels nagenoeg nihil en de veiligheid is weer terug, wat prettig is voor zowel de reizigers als voor de bestuurders. Lid BOBELDIJK vraagt of de heer Van Offeren constateert dat er minder mensen op voertuigen zitten. De heer VAN OFFEREN ziet dit nog niet, maar er zijn signalen dat dit wel kan gebeuren. Lid OLIVIEIRA vraagt of de heer Van Offeren nader kan ingaan op deze signalen. De heer VAN OFFEREN heeft deze informatie uit de terugkoppelingen van de VRA. Lid KOYUNCU is blij dat de or dezelfde mening heeft als DENK. Is de ontevredenheid over de bezuinigingen een appel voor meer geld naar het ov of ziet de or ook andere mogelijkheden om te bezuinigen bij het GVB? De heer VAN OFFEREN zou graag weer een subsidierelatie willen zien. In 2014 bleek er een stijgende reizigersopbrengst en een dalende subsidielijn. In 2019 was er nauwelijks subsidie. Als gevolg van de coronacrisis en de energiecrisis is het aantal reizigers nog niet op peil, zij zullen zeker terugkomen en ook zal Amsterdam de komende jaren groeien. Het GVB heeft even een steun in de rug nodig. Als medewerkers worden afgeschaald, wordt het lastig om later weer op te schalen. Lid KOYUNCU vraagt of hij goed begrijpt dat de afschaling nu zou kunnen betekenen dat personeel vertrekt en dat het lastig is om weer personeel te vinden op het moment dat dat weer nodig is om op te schalen.

3

MOW

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

De heer VAN OFFEREN stelt dat er geen mensen gedwongen hoeven te vertrekken. GVB is echter inmiddels al een stuk kleiner geworden en trambestuurders moeten eerst worden gevonden en vervolgens duurt het opleiden ook weer even als er moet worden opgeschaald. Lid ASRUF wijst erop dat VRA voor 3,6 miljoen euro bijspringt. Weet de heer Van Offeren of hier voorwaarden aan verbonden zijn? De heer VAN OFFEREN heeft vanmorgen gehoord dat de voorwaarden die hier in eerste instantie aan gekoppeld waren, voor 2023 en 2024 niet doorgaan. Lid ASRUF vraagt of deze voorwaarden op de sociale veiligheid waren gericht. De heer VAN OFFEREN bevestigt dit. --De heer Bolte spreekt op persoonlijke titel in over agendapunt 5, Reactie op concept-Vervoerplan. De heer BOLTE woont al 47 jaar in Zuidoost in de G-buurt en was opgelucht toen eindelijk de metro reed hoewel deze helaas niet ’s nachts rijdt. Het is de taak van de raad om geld te vinden om de tekorten aan te vullen. Dit is een opdracht die voortvloeit uit ‘Amsterdam als integrale stad’. Er is één Amsterdam met één ov dat alle locaties bereikt. Lid ASRUF vraagt hoe de heer Bolte staat tegenover het voorstel staat om lijnen 53 en 54 samen te voegen. De heer BOLTE heeft hier grote zorgen over. Volgens hem zou er niet af- maar opgeschaald moeten worden.

--De heer Frankfurther spreekt in namens MKB-Amsterdam over agendapunt 7, Kennisnemen van de 0-meting van het kentekenonderzoek van de pilot Weesperstraat en het geactualiseerde plan van aanpak. De heer FRANKFURTHER denkt dat er zelden een besluit is genomen als dat voor de Weesperstraat dat op zoveel weerstand is gestuit. MKB-Amsterdam, Vereniging Amsterdam City, Koninklijke Horeca Amsterdam, Evofenedex, Transport en Logistiek Nederland, de commissie Bevoorrading Amsterdam, VNO-NCW en verkeersexpert Ploos van Amstel zijn allemaal tegenstander om de proef van de knip in de Weesperstraat op de voorgestelde wijze voort te zetten. Het leidt tot omrijdbewegingen van zo’n 100.000 Amsterdammers en talloze leveranciers en andere logistiek voor de stadsdelen Oost en Centrum. In 2000 werd besloten om de Weesperstraat te versmallen naar twee keer een rijstrook. Een oproep is om dit masterplan uit te voeren of er in ieder geval een proef mee te doen. Het bedrijfsleven is niet bij de proef betrokken. Ook voor andere knips in de stad geldt dat op het moment dat er een concreet voorstel ligt, het bedrijfsleven wordt uitgenodigd om mee te praten. De heer Frankfurther hoopt dat de veertien andere knips binnenkort worden geagendeerd in de commissie en dat het bedrijfsleven in een eerder stadium wordt betrokken bij plannen met een groot effect op de bereikbaarheid.

Lid NIJSSEN vraagt op welke manier het bedrijfsleven op dit moment wordt betrokken. De heer FRANKFURTHER antwoordt dat het bedrijfsleven in diverse organen mee praat als het gaat over bereikbaarheid en duurzaamheid. Zelf zit hij vanuit MKA-Amsterdam in acht organen, waaronder bijvoorbeeld de commissie Bevoorrading Amsterdam. Dit soort

4

MOW

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

organen zijn bij uitstek geschikt om het bedrijfsleven mee te nemen in de plannen van de gemeente. Lid WIJMENGA vraagt wat het gevolg is voor de verhouding tussen bedrijfsleven en de gemeente. De heer FRANKFURTHER hoopt dat de knip niet doorgaat. Als wordt besloten dat de knip wel doorgaat, wil het bedrijfsleven zo spoedig mogelijk met de ambtenaren in overleg om deze in ieder geval zo goed mogelijk door te laten gaan. --De heer Van Deelen spreekt in op persoonlijke titel over agendapunt 7, Kennisnemen van de 0-meting van het kentekenonderzoek van de pilot Weesperstraat en het geactualiseerde plan van aanpak. De heer VAN DEELEN vraagt namens bewoners van de Weesperstraat en omgeving met klem om de pilot knip Weesperstraat te realiseren. De Wibaut-as is een levensgevaarlijke verkeersader, een fout uit de 70'er jaren, die moet worden gecorrigeerd. In de Weesperstraat passeren maar liefst 27.800 voertuigen per etmaal. Hierdoor is de omgeving totaal onleefbaar door luchtvervuiling, geluidsoverlast en verkeersonveiligheid. Uit meting is gebleken dat 85% van de voertuigen in de Weesperstraat harder dan 62 km. per uur rijdt. Het plan voor de knip ligt er al sinds de motie van lid Ernsting in 2018 werd aangenomen. De Weesperstraat moet worden afgewaardeerd tot een woonstraat met uitsluitend toegang voor bestemmingsverkeer middels handhaving via camera's.

Door de knip kan het Knowledge Mile Park uitgroeien tot een nieuwe groene long van Amsterdam. Lid BILGIN heeft de heer Van Deelen een opmerking horen maken over taxichauffeurs. Zijn deze geen volwaardige gesprekspartner als het gaat om een knip? De heer VAN DEELEN spreekt niet over taxichauffeurs, maar over het rijgedrag. Hij nodigt de heer Bilgin uit om te komen kijken in de Weesperstraat om dit gedrag met eigen ogen te bekijken. Lid KREUGER heeft de heer Van Deelen horen spreken over schone lucht voor iedereen. Is hij zich ervan bewust dat dit tot een waterbedeffect leidt en dat andere mensen hierdoor viezere lucht krijgen? De heer VAN DEELEN is dit niet met de heer Kreuger eens. De stad ligt vol met een gedetailleerd netwerk van ov. Onder de Weesperstraat liggen drie metrolijnen. --De heer Jonkman spreekt in namens BoatAmsterdam.com over agendapunt 11, Kennisnemen van de Grachtenmonitor 2022, raadsinformatiebrief en reactie op motie 386dubbelaccent. De heer JONKMAN constateert dat de plannen zijn gebaseerd op cijfers, maar hij vraagt zich af welke cijfers dit zijn. Cijfers, vergelijkingen en aannames veranderen steeds en vaak kloppen ze niet. Ondanks herhaaldelijk aandringen, wordt bijvoorbeeld nog steeds geen verschil gemaakt tussen de vergunde elektrische sloep en een illegale dieselsloep in de tellingen van het nieuwste rapport.

Er is een technische sessie geweest om in het meldsysteem onderscheid te maken, zodat de melder kan aangeven of hij of zij denkt dat het een vergunde boot is of niet. Helaas is dit principe niet doorgevoerd. Het grootste deel van de overlast wordt veroorzaakt door de pleziervaart en de pleziervaart die illegaal verhuurt. Een advies is om de illegale markt in kaart te brengen door een extern bureau. De illegale taximarkt is ook ooit in kaart gebracht. Er zijn minimaal 350 illegaal verhuurde vaartuigen tegenover 550 legale vaartuigen. De Grachtenmonitor geeft geen serieus inzicht in de overlast op het water.

5

MOW

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

--De heer Heijn spreekt in namens E-boats over agendapunt 11, Kennisnemen van de Grachtenmonitor 2022, raadsinformatiebrief en reactie op motie 386dubbelaccent. De heer HEIJN is sinds 2010 schipper en eigenaar van de eerste elektrische Salonboot van Amsterdam en bestuurslid van de Verenigde Rederijen Amsterdam met ongeveer veertig kleine rederijen. De drukste kruising is de Prinsengracht bij de Leidsegracht en pas een week geleden werd bekend dat de hele Prinsengracht dicht gaat. Was de afsluiting niet eerder bekend en is het nodig om de hele gracht af te sluiten? Waarom blijft er geen smalle vaart mogelijk zoals bij de Herengracht? Meer dan de helft van de hospitality boten is verdwenen. De heer Heijn hoopt op korte termijn in gesprek te gaan met de nieuwe wethouder en hij hoopt dat de raad de in het verkiezingsprogramma van D66 genoemde noodknop wil indrukken. Lydia Helaha is verongelukt en heeft als kraamverzorgster vele gezinnen geholpen. De heer Heijn roept op om haar te eren met een medaille van Amsterdam en deze te overhandigen aan haar twee zonen. 2.c. Actualiteiten Geen. 2.d. Rondvraag Lid WIJMENGA heeft verschillende signalen ontvangen dat OVpay niet naar behoren werkt. Mensen zijn er niet mee bekend, maar ook geeft de scanner in sommige gevallen aan dat een bankkaart is geblokkeerd.

Is de wethouder bekend met deze signalen? Wethouder VAN DER HORST reageert eerst nog even op de laatste oproep van de heer Heijn en zegt deze boodschap over te brengen aan het college en zij wenst hem en de familie veel sterkte. Als mensen vergeten uit te checken of er gaat iets mis, wordt 4 euro afgeschreven. Na zes dagen wordt dit gerestitueerd. Er is ook een kleine kans dat de uitcheck-transactie kwijtgeraakt. Translink onderzoekt of de restitutie kan worden teruggebracht naar een of twee dagen, maar door drukte zal het dit komend halfjaar nog niet lukken. Lid OLIVIEIRA heeft ook gehoord dat mensen met een ING-pas slechts eenmaal per 24 uur kunnen inchecken. Wethouder VAN DER HORST is hier niet van op de hoogte. Lid ERNSTING heeft begrepen dat de burgemeester van Almere heeft aangegeven dat de IJmere-verbinding wat Almere betreft ook een autoweg zou mogen worden in plaats van een ov-verbinding. Dit baart de heer Ernsting zorgen, omdat IJburg hier niet op toegerust is gezien de autovrije wijken die hier worden gecreëerd. Wethouder VAN DER HORST heeft dit ook in de krant gelezen en zij vindt het geen goed idee. De inzet van Amsterdam zal zeker ov zijn. Lid ERNSTING heeft op AT5 gelezen dat in het fietsdepot in Amsterdam een aparte hal voor swapfietsen is. De vraag is of Swap geen bijdrage kan leveren aan het wegknippen van de fietsen.

Wethouder VAN DER HORST zegt dat er sowieso kosten zijn verbonden aan het ophalen van fietsen. Er is inderdaad een apart swapdeel, omdat hier andere regels gelden.

6

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Deze worden binnen twee weken verwijderd als ze niet worden opgehaald. De gebruikers hebben een week de tijd om de fiets zelf op te halen en anders haalt het bedrijf ze zelf op. Lid VERKERKE vraagt wat kan worden gedaan tegen SUV’s in de stad die vervuilend en gevaarlijk zijn. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat er geen specifieke regels voor SUV’s zijn. Wel worden milieuzones ingevoerd en op termijn ook voor personenauto’s. Zij deelt de zorgen van lid Verkerke dat de auto’s steeds groter worden en als mensen hoog zitten, is er minder zicht op voetgangers. Lid VERKERKE weet dat ook de elektrische SUV’s milieuonvriendelijk zijn, omdat ze een vele malen grotere batterij gebruiken. Wethouder VAN DER HORST wijst dat er beleid wordt gemaakt om lopen, fietsen en ov aantrekkelijker te maken ten opzichte van het gebruik van de auto in de stad. Lid TAŞLIYURT heeft begrepen dat het bomendashboard dat in ontwikkeling is, wordt uitgebreid met meer informatie. Is hier op dit moment al meer over te melden? Wethouder VAN DER HORST bevestigt dat dit project loopt, maar op dit moment staat de ontwikkeling nog aan het begin. Er moet nog veel data verzameld en verwerkt worden. In de voortgangsrapportage van juni zal hier meer informatie over beschikbaar zijn. Bespreekpunten Openbare Ruimte en Groen 3.

Beschikbaar stellen van € 3 miljoen uit de algemene bestemmingsreserve van het Vereveningsfonds voor de eerste fase van voorbereiding en uitvoering van het Toekomstplan Gaasperplas De VOORZITTER meldt dat het om een raadsvoordracht gaat die wordt behandeld in de raad van 10 mei a.s. Lid NOORDZIJ vraagt hoe bewoners worden betrokken bij een mogelijke wijziging van het plan. Lid DE VOS memoreert dat PvdD eerder al kritisch was over de toekomstplannen voor de Gaasperplas, omdat er meer druk op de natuur in het gebied komt. De Gaasperplas is onderdeel van Natuurnetwerk Nederland (NNN), een netwerk dat belangrijke natuurgebieden met elkaar verbindt. Hoe wordt aantasting van het natuurnetwerk in het gebied gecompenseerd en is de provincie al van deze compensatiemaatregelen op de hoogte gesteld? De gemeente werkt aan de evaluatie van het evenementenbeleid en de vraag is wanneer deze wordt verwacht? Lid TAŞLIYURT heeft de heer De Vos gehoord over de uitrol van festivals. Kan hij dit toelichten? Lid DE VOS stelt dat de PvdD liever geen festivals in natuurgebieden wil. Lid TAŞLIYURT zegt dat er al festivals plaatsvinden. Weet de heer De Vos om hoeveel festival per jaar het gaat? Lid DE VOS heeft deze cijfers op dit moment niet paraat. Lid TAŞLIYURT weet het wel, het zijn er drie per jaar waarbij een vergunning wordt afgegeven na een goed ecologisch onderzoek.

7

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Lid DE VOS ziet het liefst dat de huidige festivals ook verdwijnen in het gebied. Lid TAŞLIYURT is blij met het plan om 3 miljoen euro beschikbaar te stellen voor de eerste fase van voorbereiding van het toekomstplan Gaasperplas. Het stuk is tot stand gekomen door een uitgebreid participatieproces. De natuur wordt versterkt en er wordt gewerkt aan betere fiets- en wandelroutes. Er wordt gekeken naar de aanleg van een nieuw stadsstrand en hopelijk komt er ook een plek voor horeca. Het is een park dat goed bereikbaar is met de metro. De ontwikkeling van het park hoort bij een complete stad. Hoe staat het met de plannen voor horeca? Is er al zicht op meer geld voor de Gaasperplas en op verdere voorstellen die ingebracht zouden worden? Ingeval van geen of onvoldoende middelen zullen niet alle ambities uit het plan worden gerealiseerd. Is er een prioritering gemaakt als deze situatie zich voordoet? De zogenaamd cruiseplekken zijn aangewezen als minder aangenaam. Wat gaat hiermee gebeuren? D66 benadrukt het belang van meer openbare toiletten. Lid BOBELDIJK ziet op pagina 5 dat de lasten dubbel zijn gespecificeerd. Verder mist hij een advies van de stadsdeelcommissie. De impressie toont dat het van een vrij groene situatie naar een open recreatieve ruimte gaat. Langerlust zal geen horecagelegenheid meer zijn, maar een beschermde plek voor de opvang van jongeren.

Ergens in het stuk staat opgenomen dat het wel een horecagelegenheid is en ook dat de parkeerplaatsen hier mogelijkerwijs uitgebreid worden terwijl het een prikkelarme omgeving moet zijn. Lid VAN PIJPEN memoreert dat het plan in een eerder stadium uitgebreid is besproken en vastgesteld. Voor haar is het een uitvoering van een plan. Het NNN-gebied is slechts een klein deel en het is juist belangrijk om via zonering de biodiversiteit en ecologie ruimer baan te geven. GL kan derhalve instemmen. Lid BOBELDIJK neemt aan dat het besluit over Langerlust is genomen na vaststelling van het plan. Lid VAN PIJPEN bevestigt dit. Lid DE VOS erkent hetgeen dat door mevrouw Van Pijpen is gesteld. Daarom heeft hij zich in zijn bijdrage met name gericht op de compensatie en de evaluatie van het evenementenbeleid. Wethouder VAN DER HORST wijst erop dat horeca niet in deze scope zit. Het beschikbare geld zal ook worden gebruikt voor het toevoegen van natuurwaarde. De gebouwen op de aangewezen locaties zijn planologisch pas mogelijk als er overeenstemming is met de provincie Noord-Holland met betrekking tot de regels van NNN en de provinciale ruimtelijke verordening. Er is nog geen dekking voor het geheel. Met de bijdrage vanuit de Kwaliteitsimpulsgelden komt de totale beschikbare dekking uit op 9,5 miljoen euro. De totale kosten zijn geraamd op 16,1 miljoen euro.

In 2021 is een prioritering aangegeven van de eerste vijf deelgebieden. Het gaat om een aaneengesloten fiets- en voetpad rondom de plas, de hoofdentree wordt aangepakt, er wordt gewerkt aan beter zicht op de plas, de aanleg van een zwemplek en er wordt geïnvesteerd in het verhogen van natuurwaarden. Op dit moment worden geen specifieke maatregelen voorgesteld om cruisen te voorkomen. Er is nu een zelfstandige toiletvoorziening voorzien in het plan en op termijn kan een horecagelegenheid hierin voorzien. De evaluatie van het evenementenbeleid hoort bij een andere portefeuille. Er worden niet alleen voorstellen gedaan om de biodiversiteit te vergroten, maar ook om de waterkwaliteit te verbeteren. Lid DE VOS vraagt of de wethouder de raad op de hoogte kan houden van de gesprekken met de provincie over compensatie.

8

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Wethouder VAN DER HORST zal nagaan waar en wanneer dit kan worden teruggekoppeld. Bewoners worden actief geïnformeerd voorafgaand en gedurende de uitvoering en voorafgaand aan de vaststelling van het ontwerp. Medio oktober wordt het conceptontwerp gepresenteerd tijdens een informatiebijeenkomst in de buurt. Bij de inhoudelijke behandeling kunnen bewoners inspreken. Het ontwerp zal in de stadsdeelcommissie worden besproken en de stadsdeelcommissie kan dan ook een advies indienen. De dubbeling waar de heer Bobeldijk op heeft gewezen wordt gecontroleerd. Lid TAŞLIYURT wijst erop dat meer openbare toiletten bij horeca met zich meebrengt dat deze alleen beschikbaar zijn gedurende openingstijden. Zou het niet handiger zijn om meer openbare toiletten toe te voegen? Wethouder VAN DER HORST stelt dat er op dit moment al niet voldoende budget is voor het hele plan. Door meer toiletten toe te voegen, zullen meer middelen beschikbaar moeten zijn. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. De verwachting is dat het onderwerp op verzoek van D66 kort zal worden besproken in de raad. Verkeer, Vervoer en Luchtkwaliteit 4. Kennisnemen van de rapportage vierde kwartaal 2022 programma Aanpak Wegtunnels Amsterdam en beschikbaar stellen van € 3,3 miljoen voor project Renovatie Piet Heintunnel t.l.v.

de middelen van het overkoepelende programma (indexering/ risicovoorziening) Nr. VN2023-004297 De VOORZITTER meldt dat het om een raadsvoordracht gaat die in de raad van 10 mei wordt behandeld. Lid IJMKER wijst erop dat sinds de start van het project meer dan 125 miljoen euro is uitgegeven aan dit project en dit is allemaal bedoeld voor de auto’s. Zij roept de wethouder op om het binnen het bestaande budget succesvol af te ronden. Lid BOBELDIJK meent dat de Piet Heintunnel al weer open is en waar de 3,3 miljoen euro voor is bedoeld, is hem niet duidelijk. De verkeerscentrale Amsterdam schijnt behoorlijk duurder te worden dan vooraf was ingeschat, maar de toelichting hiervoor is wat mager. Wethouder VAN DER HORST legt uit dat is gekozen voor een programmatische aanpak waarbij er een bepaald budget is voor verschillende projecten. Met de 3,3 miljoen wordt dus geen budget overschreden en met terugwerkende kracht wordt inzichtelijk gemaakt hoe binnen het programma de budgetten gealloceerd zijn. Lid BOBELDIJK stelt dat het logischer zou zijn geweest om het besluit vooraf te nemen. Het geld is nu inmiddels uitgegeven. Wethouder VAN DER HORST zegt dat het om een besluit uit 2019 gaat toen is besloten om het zo aan te pakken. Sommige zaken zijn pas later inzichtelijk. Door indexeringen zijn er bepaalde prijsstijgingen pas achteraf berekend.

Ook de verkeerscentrale past binnen het programma. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken en dat het in de raad kan worden gehamerd. 5. Concept bestuurlijke reactie op conceptvervoerplan 2023 en 2024 van GVB Nr. VN2023-010798

9

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

De VOORZITTER deelt mee dat het om een raadsvoordracht gaat die in de raad van 10 mei zal worden behandeld. Lid WIJMENGA heeft met verbazing in de krant gelezen over de plannen van het GVB. Zij deelt de zorgen over het afschalen van het ov. Aan de ene kant wordt de agenda autoluw doorgezet terwijl aan de andere kant het ov wordt afgeschaald. Mevrouw Wijmenga is benieuwd naar de mening van de wethouder over de randvoorwaarden en de invloed op het uitrollen van de agenda autoluw. Zij sluit zich aan bij de oproep van de wethouder om de ingrijpende aanpassingen pas door te voeren na 2024 met de nieuwe aanbesteding en hopelijk blijken ze dan niet nodig. Wellicht kan de wethouder de raad op de hoogte houden in plaats van dat deze zaken in de krant moet lezen. Lid MOESKOPS mist veel informatie om inhoudelijk te kunnen reageren op het plan. De eerste maanden van 2023 is het aantal reizigers hoger dan verwacht. Heeft de wethouder inzicht in wanneer de besluitvorming over dit plan plaatsvindt? Als het over de zomer wordt getrokken, zijn er wellicht nog meer reizigers zodat het plan eventueel kan worden aangepast. Lid ERNSTING is positief verrast door de brief van het college die opvallend kritisch is over het vervoerplan van het GVB. Hij is ook blij met de aandacht voor vervlechting en voor de sociale functie van een aantal lijnen.

Begrijpt hij goed dat het college het GVB verzoekt om te wachten op de nieuwe concessieperiode? Lid ASRUF zegt dat PvdA zich goed kan vinden in de reactie van het college. Wat betreft de PvdA komen er geen verdere bezuinigingen in het ov-netwerk. Het is belangrijk dat iedereen die afhankelijk is van ov dit ook kan gebruiken. Met de voorgestelde wijzigingen wordt het ov helaas niet aantrekkelijk. Voor de financiële situatie moeten het Rijk, de VRA en het GVB gezamenlijk zo spoedig mogelijk een oplossing zoeken. Van de kaders die VRA heeft meegegeven voor bezuinigingen zijn parallelliteit en het ontzien van de buitenwijken overgebleven. Deze kaders hebben tegenstrijdigheden. Een voorbeeld is metrolijn 53. Deze wordt samengevoegd met lijn 50, maar hoe verhoudt dit zich tot het kader van het ontzien van buitenwijken? Kan de wethouder een update geven van de gesprekken met de VRA, het GVB en het Rijk? Op welke momenten wordt de raad op de hoogte gehouden over de voortgang van dit plan? Lid KOYUNCU denkt dat het geld voor goed ov er wel is, maar het college kiest ervoor om het ergens anders aan te besteden en de verantwoordelijkheid voor een goed ov af te schuiven op het Rijk. De raad kan ervoor kiezen om tekorten aan te vullen en waarom dit niet gebeurt, ligt aan waar de coalitie het geld aan besteedt. Lid ERNSTING stelt dat Amsterdam voortdurend aan het pleisters plakken is.

Is DENK van mening dat Amsterdam alles moet oplossen wat in Den Haag wordt veroorzaakt? Lid KOYUNCU zegt dat Amsterdam veel geld uitgeeft aan zaken waar DENK niet voor zou kiezen. Hij hoopt dat de dienstregeling er niet voor zorgt dan men achterover leunt, omdat het gat weer voor een jaar is gedicht. Er moet een stevig plan komen om het ov aantrekkelijk te maken. Het college wordt verzocht om bij toekomstige communicatie extra te belichten hoe wordt geprobeerd om reizigers weer aan te trekken. Lid BOBELDIJK onderschrijft de gedachtegang van het college, maar voor de SP is de eindconclusie dat de bodem van het ov inmiddels is bereikt. De 10 miljoen euro die wordt genoemd, komt als een verrassing omdat dit niet in de raad is gepasseerd. Wordt dit bedrag nog onderzocht of is deze bijdrage zeker? Klopt het dat een brug en een halte op lijn 3 zijn opgeknapt, maar dat de tram deze locaties niet meer aandoet in het nieuwe plan? Lijn 53 is zeer belangrijk voor Zuidoost en zou behouden moeten blijven.

10

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Lid VERKERKE stelt dat BIJ1 niet zal instemmen op verder bezuinigen op ritten, omdat ov volgens BIJ1 totaal anders georganiseerd zou moeten worden. Het idee van meer overstappen is geen succes. Dit is niet handig voor reizigers die minder mobiel zijn. In plaats van lijn 53 zou het beter zijn om lijn 50 in te korten. Andere ideeën zijn om lijn 3 wel te laten rijden tussen de Zoutkeetsgracht en Muiderpoort, 62 en 63 wisselen voor de 65 en eventueel de tramhalte van lijn 12 op de Scheldestraat en Churchilllaan in ere herstellen. Ook het inperken van nachtlijnen is geen goed idee. Lid NIJSSEN ondersteunt de oproep van D66 om het GVB nog een keer met de stofkam door het voorstel te laten gaan en ook de oproep van alle coalitiepartijen om te bekijken wat dit met de concessie doet. Een zorg is het autoluw beleid, omdat minder autoverkeer en minder ov in algemene zin betekent dat veel mensen er qua keuze op achteruit gaan. De VOORZITTER schorst de vergadering voor een korte pauze. De VOORZITTER heropent de vergadering en geeft het woord aan de wethouder. Wethouder VAN DER HORST stelt dat de eerste verantwoordelijkheid voor een goed budget om het ov in stand te houden bij het Rijk ligt. De budgetten groeien niet gelijk met de groei van de stad en dit begint te knellen. Lid KOYUNCU denkt dat de gemeente prima kan bijspringen als de prioriteit bij het ov wordt gelegd.

Wethouder VAN DER HORST wil hier voorzichtig in zijn. Primair is het Rijk hier verantwoordelijk voor, vervolgens wordt naar de Vervoerregio gekeken, daarna naar de deelneming en tot slot kan worden gekeken naar de afweging van de algemene middelen van Amsterdam. Lid KOYUNCU is het hiermee eens, maar op het moment dat het ov de gevarenzone nadert en Amsterdammers problemen ondervinden met bereikbaarheid, kan hij zich voorstellen dat de gemeente geld bijlegt. Wethouder VAN DER HORST denkt dat dit stadium nog niet helemaal is bereikt. De gemeente wordt nu gevraagd om een advies. Het GVB gaat naar aanleiding hiervan een plan opstellen en vervolgens kan het gesprek in de Vervoerregio en in de raad verder worden gevoerd. Autoluw en het ov wordt iets te makkelijk tegenover elkaar gezet. Veel maatregelen op het gebied van autoluw zijn heel goed voor het ov. Vanzelfsprekend moet hier goed ov tegenover worden gesteld. Het ov is nog steeds heel goed, maar het moet niet worden afgeschaald en zelfs beter worden. Lid NIJSSEN wijst erop dat het college autoluw voorstaat en het GVB tegelijkertijd zegt dat er minder ov komt. De conclusie is dat de keuze voor de reiziger achteruit gaat. Wethouder VAN DER HORST stelt dat autoluw vooral de binnenstad betreft. Lid OLIVIEIRA zegt dat de gemeente er wellicht over moet nadenken om op een andere manier geld te genereren.

Een van de manieren zou reclame in bus en trams kunnen zijn. Een andere manier is om multinationals mee te laten betalen. Wethouder VAN DER HORST merkt op dat reclame al wordt toegepast, maar het GVB kan worden opgeroepen om hier nog extra naar te kijken. Deze inkomsten zullen echter niet een afschaling kunnen voorkomen. Bedrijven kunnen worden gevraagd om mee te betalen, maar er zijn geen middelen om ze te dwingen. Dit zal op korte termijn ook niet voldoende geld opleveren.

11

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Lid MOESKOPS ziet dat de trams en ponten zijn afgetopt in de aanbesteding wat betreft reclame. Wethouder VAN DER HORST zegt toe om dit als richtinggevend mee te nemen in de brief. Lid BOBELDIJK denkt dat het mee laten betalen door bedrijven een keerzijde heeft. In Buitenveldert wordt een lijn meebetaald door een organisatie omdat de lijn hier lucratief is. Het is dus geen oplossing voor lijnen die niet lucratief zijn voor bedrijven. Wethouder VAN DER HORST heeft begrepen dat het om een extra geste vanuit het bedrijfsleven ging om het ov in bijvoorbeeld Zuidoost in de benen te houden. Het is betreurenswaardig dat de informatie naar de pers is gelekt. Het idee is dat besluitvorming voor de zomer moet plaatsvinden. Er is dus nog tijd om zaken te bespreken en voor de raad van Amsterdam om over financiën te spreken. Na de zomer wordt het kritischer, omdat uitstel van het vervoerplan dan geld gaat kosten. De oproep van het college aan het GVB is inderdaad om het in de concessie te doen. Het is belangrijk om het verschil buiten de Ring en fijnmazig scherp te hebben. Metrolijnen worden als hoogwaardig ov gezien. Fijnmazigheid gaat over haltes om met een lijn ergens te komen. Het gesprek met het Rijk zou al hebben plaatsgevonden, maar is door de staatssecretaris uitgesteld tot volgende week. Na dit gesprek zal er meer duidelijkheid zijn.

Er worden campagnes gevoerd om extra reizigers te trekken. Ervoor te zorgen dat de tram kan doorrijden ten opzichte van andere modaliteiten is een manier om dit te doen. De 10 miljoen euro gaat over dit jaar. Vanuit deelnemingen wordt hiervoor garant gestaan, maar dit moet nog worden bekrachtigd door de raad. Lid BOBELDIJK vraagt of dit niet al bekend was ten tijde van de raadsvergadering. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat het wel bekend was, maar dat het in de raad over 2024 ging en dit bedrag gaat over 2023. De brug op de route van tramlijn 2023 is opgeknapt om ook rekening te houden met het ov. Het voorstel is om de lijn weg te halen en de brug is voor de komende dertig jaar gerenoveerd en de verwachting is dat hier mogelijk weer een tram overheen zal rijden. Lid BOBELDIJK heeft begrepen dat zowel in de brug als de halte erna is geïnvesteerd die straks niet meer wordt aangedaan. Wethouder VAN DER HORST bevestigt dit, maar dit betekent niet dat het altijd zo blijft. Lid BOBELDIJK vraagt of met betrekking hiertoe niet eerder afstemming is geweest met het GVB. Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat het plan al langere tijd liep en toen was nog niet bekend dat er iets ging veranderen. Lid ASRUF verwijst naar de motie die in de afgelopen raad is aangenomen.

Hij verzoekt de wethouder om hier in de brief aan te refereren, omdat in deze motie ook verschillende suggesties worden gedaan. Wethouder VAN DER HORST zegt dat de gesprekken met de Vervoerregio worden gevoerd. Lid ASRUF denkt dat het goed is dat de raad een uitspraak heeft gedaan over het uitzoeken van de genoemde mogelijkheden.

12

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Wethouder VAN DER HORST zal in dat geval benoemen dat er een motie is aangenomen. Lid BOBELDIJK kan zich voorstellen dat het college ook ingaat op een eventuele bezuiniging op de sociale veiligheid die niet wenselijk zou zijn. Wethouder VAN DER HORST zou dit liever bij de Vervoerregio adresseren, omdat het college wordt gevraagd te adviseren op het vervoerplan, het lijnennetwerk. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken en kan worden gehamerd in de raad. 6. Het verbeteren van de bestuursstructuur van de Vervoerregio Amsterdam (VRA) Nr. VN2023-009950 De VOORZITTER deelt mee dat het onderwerp is geagendeerd door lid Bilgin (FvD). Lid BILGIN wijst erop dat het ov een bevoegdheid is die is neergelegd bij een regionaal samenwerkingsverband van veertien gemeenten, de VRA. Deze leden zijn niet direct gekozen, maar ze gaan wel over zaken waar steeds meer bewoners een mening over uiten. Binnen de VRA zijn belangrijke besluiten genomen die grote gevolgen hebben gehad voor het ov-netwerk in Amsterdam. Het bestuur van de VRA dat bestaat uit de wethouders uit Amsterdam, Haarlemmermeer en Zaanstad sluit bestuursakkoorden waarin belangrijke afspraken staan over bijvoorbeeld het ov. De burger zou nauwer betrokken moeten worden bij de besluitvorming van de VRA. Een idee is om een VRA verkiezing te houden.

Hiermee zullen er geen bestuursakkoorden meer zijn, maar coalitieakkoorden die zijn gebaseerd op een verkiezingsuitslag. De heer Bilgin is benieuwd hoe andere commissieleden hier tegenover staan. Lid KREUGER denkt niet dat er een aparte verkiezing voor de VRA moet worden gehouden, maar hij herkent wel de kern dat de VRA niet of nauwelijks democratisch verankerd is en er geen sprake is van dualisme. Er is geen budgetrecht. De heer Kreuger pleit voor een soort tussenvorm. Lid MOESKOPS vindt het idee van FvD niet alleen niet zo wenselijk, het is ook niet mogelijk. De gemeente kan een Gemeenschappelijke Regeling niet aanpassen, omdat de bevoegdheden bij het db van de VRA liggen en om deze te wijzigen is een wetswijziging nodig. Lid BILGIN stelt dat het om een Gemeenschappelijke Regeling van veertien gemeenten gaat. Het moet mogelijk zijn om op een andere manier tot een andere samenstelling te komen en regels te formuleren over het nemen van besluiten. Lid MOESKOPS meent dat het onder de Wet Gemeenschappelijke Regeling uit Den Haag valt. Deze bepaalt dat de leden van een algemeen bestuur door de gemeenteraden en deelnemende gemeenten worden aangewezen. Lid KREUGER denkt dat een juridische werkelijkheid die niet wenselijk is het onmogelijk zou moeten maken. Lid MOESKOPS vindt het idee van FvD niet alleen niet wenselijk, maar constateert dat het daarnaast ook niet mogelijk is.

Lid VAN SCHIJNDEL memoreert dat er een paar maanden geleden een motie door FvD is ingediend over onderzoek naar de eventuele juridische belemmeringen van de Wet Gemeenschappelijke Regeling. Aan Den Haag kan vervolgens worden voorgesteld om een experimenteerartikel in de wet op te nemen als het nodig zou zijn.

13

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Lid KREUGER herinnert zich dat de heer Van Schijndel de motie heeft ingetrokken en dat deze niet in stemming is gebracht. Wethouder VAN DER HORST wijst erop dat de Regioraad wel budgetrecht heeft. De Regioraad moet met alle kaderstellende nota’s instemmen. Lid KREUGER stelt een voorbeeld aan de orde van 5 miljoen euro waarmee acties opgezet zouden worden. Formeel mocht de Regioraad hierover alleen adviseren. Wethouder VAN DER HORST zegt dat er een begroting wordt voorgelegd en er kunnen voorstellen worden gedaan om deze te wijzigen. De VOORZITTER concludeert dat het onderwerp voldoende is besproken. 7. Kennisnemen van de 0-meting van het kentekenonderzoek van de pilot Weesperstraat en het geactualiseerde plan van aanpak Nr. VN2023-009605 8. Kennisnemen van de derde voortgangsrapportage van de Agenda Amsterdam Autoluw Nr. VN2023-009937 Agendapunten 8 en 9 worden gevoegd behandeld. De VOORZITTER deelt mee dat de heer Van Wijk van de stadsdeelcommissie Centrum aanwezig is. Hij zal een toelichting geven op het eerdere advies. De heer VAN WIJK wijst erop dat de stadsdeelcommissie nog geen uitspraak heeft gedaan over een knip van de Weesperstraat. De titel van het advies is “Van litteken naar verbinding” en gaat over het verbeteren van de leefbaarheid in de oostelijke binnenstad met behoud van bereikbaarheid.

Het advies omvat een versmalling van de Weesperstraat van vier naar twee rijbanen. Deze versmalling kan worden uitgevoerd met beperkte middelen en kan makkelijk worden ingevoegd in het plan 30 km. in de stad. De wethouder heeft de voordelen die het advies benoemt, bevestigd. Wel ziet zij als nadeel dat een aantal rijbanen moet worden overgehouden voor afslaand verkeer. Met 30 km per uur is dit echter geen probleem. In 2018 is een onderzoek gedaan waaruit is geconcludeerd dat 30 km per uur op de Valkenburgerstraat en Weesperstraat respectievelijk een vermindering van het volumeverkeer van 30% en 20% zal opleveren. In deze variant blijft de bereikbaarheid voor de omwonenden op peil. Bovendien wordt de Knowledge Mile geholpen met de versmalling van de Weesperstraat. Het advies kan rekenen op breed draagvlak onder bewoners en bedrijfsleven en is met 10 van de 11 stemmen aangenomen in de stadsdeelcommissie. Lid BOBELDIJK vraagt of de stadsdeelcommissie ook heeft gesproken over de knip.. De heer VAN WIJK antwoordt dat deze ter sprake is gekomen en de voorgenomen proef hiermee wordt niet gehinderd door het advies dat al bijna een halfjaar geleden is ingediend. Commissie – eerste termijn Lid DE VOS complimenteert de wethouder met de knip op de Weesperstraat die de stad autoluwer zal maken.

In 2022 zijn 1376 parkeerplaatsen opgeheven en deze ruimte komt ten goede aan maatregelen voor bruggen en kademuren, woningbouw of herinrichting. Herinrichting neemt maar liefst 46% van de vrijgekomen ruimte in. Groen komt er met 3% vrij bekaaid vanaf. Nu zal in de herinrichting ook een deel ten goede komen aan groen, maar PvdD ziet dit graag wat meer gespecificeerd.

14

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Deelmobiliteit is een belangrijke oplossing om de hoeveelheid auto’s in de stad terug te brengen. Deze wordt wel genoemd in de brief van de wethouder, maar niet in de monitor autoluw. Lid KOYUNCU heeft zelden meer vraagtekens gezien in een dossier dan dit. GGD stelt dat meer tijd nodig is om de gevolgen voor de luchtkwaliteit in kaart te brengen. Tegelijkertijd is een afsluiting bij CS, er zijn werkzaamheden bij de Berlagebrug en op andere plekken ook. Eerder zijn kentekendata beschikbaar gesteld, maar in dit geval niet. Bedrijfsleven en kennisinstellingen zijn niet meegenomen. Er is geen peer review gedaan. In de Bevoorradingscommissie is aangegeven dat de knip er dit jaar niet zou komen. Ook is nooit over een 0-meting gesproken. Een van de voorwaarden in het plan van aanpak is goede communicatie en aan deze voorwaarde lijkt niet te zijn voldaan. De Piet Heintunnel is voor langere tijd gesloten geweest. Welke lessen zijn hiervan geleerd die meegenomen kunnen worden bij de knip in de Weesperstraat? Het lijkt erop dat de knip wordt ingevoerd op basis van ideologie in plaats van op basis van kennis en informatie. Terwijl het ov keer op keer moet inkrimpen, wordt wel veel geld geïnvesteerd in autoluw. Lid ERNSTING meent dat het budget van de agenda autoluw in het niet valt bij het budget dat aan de auto wordt uitgegeven.

Lid KOYUNCU stelt dat er ook heel veel verdiend wordt aan de auto, zowel via parkeer inkomsten als aan werk. Lid ERNSTING begrijpt dat de stad onveilig mag blijven omdat de auto geld oplevert. Lid KOYUNCU wijst erop dat 27 miljoen euro wordt uitgegeven aan 9000 borden zonder de wegen te versmallen waarmee de situatie niet veiliger wordt. Een voorbeeld is dat een organisatie heeft gevraagd om een aantal parkeerplaatsen weg te halen. Dit was mogelijk tegen betaling van € 11.000. Aan de ene kant worden miljoenen gestoken in autoluw en aan de andere kant worden burgerinitiatieven belast. Kan de wethouder opnieuw bekijken in hoeverre burgers in de agenda autoluw zelf met initiatieven kunnen komen? Lid BILGIN constateert dat met de knips veel te weinig rekening wordt gehouden met de volgorde waarin zaken horen plaats te vinden. Bij autoluw kan beter worden begonnen met verkeer in straten te beperken in plaats van het dichtgooien van hoofdaders. De agenda autoluw heeft tot gevolg dat parkeerinkomsten zullen wegvallen terwijl een mobiliteitsfonds of een ov-fonds zou kunnen helpen om het ov staande te houden. Mensen kunnen de auto uit gepest worden en vervolgens hopen dat het ov beter wordt, maar andersom kan ook het ov worden verbeterd, zodat de beweging vrijwillige op gang komt. FvD wil afstappen van het dwangmatige beleid en mensen zelf keuzes laten maken.

Bepaalde wijken worden keer op keer geconfronteerd met bezuinigingen op het ov en sommige mensen zijn inmiddels afhankelijk van taxi’s die onrendabel worden door allerlei knips en het afsluiten van trambanen. Lid DE VOS vraagt of FvD tegen knips is in het wegennetwerk. Lid BILGIN is inderdaad tegen deze knips. Er moeten enkele hoofdaders zijn in de stad waar verkeer geconcentreerd kan worden. Lid DE VOS vraagt hoe meer ruimte kan worden gemaakt voor het ov als de auto ruim baan blijft houden in de stad. Lid BILGIN wil breder kijken en de verbinding met andere steden verbeteren middens een Oost-Westlijn. Dat maakt een groot verschil voor delen van de stad waar het autobezit groot is. Hier is veel geld voor nodig en dit kan worden betaald uit parkeerinkomsten.

15

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Lid WIJMENGA had eigenlijk gehoopt dat de pilot van de knip er niet meer zou komen en dat van uitstel afstel zou komen. Het blijft, ook historisch gezien, onbegrijpelijk om een belangrijke verkeersader te knippen waarmee de bereikbaarheid van de binnenstad onder druk komt te staan, juist voor ondernemers en bewoners van het gebied. Een appel is om eerst in gesprek te gaan met belanghebbenden voordat überhaupt wordt beslist over de pilot. Samenwerking en overleg met het bedrijfsleven is een belangrijk onderdeel van het plan van aanpak. Wat wordt met de pilot onderzocht en wanneer is deze geslaagd? Overleg met stakeholders zou in februari en maart plaatsvinden. Dit lijkt niet te zijn gebeurd waarmee niet aan een randvoorwaarde van een plan wordt voldaan. Wanneer benadert de gemeente stakeholders actief en wanneer wordt een brief gestuurd? Wat verstaat de wethouder onder zorgvuldig raadplegen en hoe wordt onderscheid gemaakt tussen stakeholders die meepraten en degenen die een brief ontvangen? Is rekening gehouden met de werkzaamheden in de omgeving ten tijde van de pilot? CDA denkt na over een voorstel over een pilot met twee rijbanen. Ook de horecaondernemers zijn niet tijdig geïnformeerd en voor hen levert de aanvoer van bier een probleem op. Lid KREUGER is verbaasd dat wordt meegedeeld dat de pilot zal plaatsvinden.

Veel partijen zijn geen voorstander van een knip en de wethouder heeft toegezegd eerst onderzoek te doen waarna de raad kan bepalen of er een pilot moet komen. Het belang van de bewoners is niet het enige belang. De hele stad heeft bevoorrading nodig en mensen moeten naar hun werk toe. Dit is ook het antwoord op de vraag waarom er een weg boven de metro loopt. Niet iedereen reist vanaf het Waterlooplein naar het Amstelstation. Lid ERNSTING memoreert dat de heer Kreuger in de commissie Duurzaamheid protesteerde tegen de komst van windmolens omdat mensen hier hinder van zouden ondervinden en er gezondheidsklachten zouden ontstaan. Voor de bewoners van de Weesperstraat is de heer Kreuger wat minder bezorgd. Lid KREUGER stelt dat overlast bij een stad hoort. Het gaat er echter om of het een noodzakelijk kwaad is of om iets dat makkelijk kan worden gemitigeerd. Een winturbine kan ook elders worden gebouwd, omdat op een andere plek meer ruimte is. Lid MOESKOPS vraagt of de evaluatie pilot fietscultuur waarover wordt gesproken te zijner tijd in de raad kan worden besproken. D66 worstelt met de knip. Er ligt enerzijds een breed gedragen stadsdeeladvies voor een twee keer een rijbaan. Dit advies is echter opgesteld voor het verkeersonderzoek die een uitkomst heeft die in ieder geval anders was dan mevrouw Moeskops had verwacht. Zij is daarom benieuwd naar verdere dataverzameling.

Pilots dienen om betere besluitvorming te bewerkstelligen en juist als het om iets ingrijpends gaat. Lid KREUGER hoort mevrouw Moeskops zeggen dat D66 “niet vies is van onderzoekjes” en vraagt of het dan ook om miljoentjes gaat. Lid MOESKOPS komt hier in haar bijdrage op terug. Een proef betekent niet dat ook wordt ingestemd met een uitkomst. De proef moet daarom echt goed zijn en in dezen sluit D66 zich aan bij de vraag van CDA: wanneer is deze proef eigenlijk geslaagd? Is er een mogelijkheid om de verschillende opties met een pilot te valideren? Lid NIJSSEN vraagt of D66 vindt dat de opzet van deze pilot goed gedaan is. Lid MOESKOPS heeft een aantal opties tot verbetering genoemd. Ook zijn er zorgen over de timing.

16

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Lid NIJSSEN vraagt hoe mevrouw Moeskops terugkijkt naar hoe D66 in de vorige periode aankeek tegen de knip. Lid MOESKOPS denkt dat de stad inmiddels verder is en voortschrijdend inzicht past bij D66. Er ligt inderdaad een verkeersonderzoek met data. Lid NIJSSEN concludeert dat D66 in de vorige periode de knip tegenhield en deze op dit moment gaat ratificeren. Lid MOESKOPS heeft aangegeven echt een verschil te zien tussen een pilot en een uitkomst. Bij ingrijpende maatregelen moet af en toe iets worden getest. Lid BOBELDIJK wijst erop dat iets wordt uitgeprobeerd op een weg met 27.000 vervoerbewegingen per dag. Lid MOESKOPS stelt dat het ingrijpend is en dat het daarom goed moet worden gedaan. Alleen de knip acht weken testen, vindt zij geen goed idee. Op die manier wordt niet gezocht naar de beste oplossing voor de stad. De inspreker heeft gerefereerd aan de belofte voor het betrekken van het bedrijfsleven. Hoe ziet deze belofte eruit en in hoeverre is deze gestand gedaan? Kan deze betrokkenheid nog worden geborgd voordat de pilot wordt uitgevoerd? Lid ERNSTING noemt de bedoeling van de agenda autoluw een veilige, leefbare en bereikbare stad met meer schone en actieve verplaatsingen, ruimte maken door minder autoritten, ruimte maken door minder auto parkeren en een prettige openbare ruimte.

In de monitor staat dat het aantal autobewegingen alweer op het niveau van voor corona is. Het aantal op te heffen parkeerplaatsen ligt redelijk op peil, maar 2025 komt in zicht en wellicht moet er nog een tandje bij. De vraag van de PvdD over herinrichting steunt GL. Hoewel het autoverkeer weer op het oude peil is, blijft het ov achter. Dit komt omdat meer mensen zijn gaan lopen en fietsen. Dit is op zich goed, gezond en goedkoop, maar niet goed voor het ov en daarom moet de agenda autoluw worden gebruikt om het ov te helpen. Wellicht is het tijd voor een agenda autoluw 2.0. De parkeervrije hoofdgrachten worden bijvoorbeeld in het coalitieakkoord genoemd en andere mogelijkheden zijn rekeningrijden en Zona Traffico Limitato. De Weesperstraat stond in maart twee keer in de belangstelling, een keer omdat iemand de slechte luchtkwaliteit niet meer aankon en ging verhuizen en een keer vanwege een dodelijk ongeluk. Bewoners van de Weesperstraat wordt al twintig jaar beloofd dat de straat schoner en veiliger wordt. De pilot is een goede zaak en de gegevens moeten goed worden benut om uiteindelijk een definitieve verbetering te bewerkstelligen. Lid MOESKOPS vraagt of de heer Ernsting meent dat de luchtkwaliteit ook wordt verbeterd met twee keer een rijbaan. Lid ERNSTING denkt dat er een combinatie van maatregelen nodig is om twee keer een echt te laten werken.

Lid MOESKOPS meent dat de afstand van de gevel tot de rijweg een belangrijk aspect is met betrekking tot de luchtkwaliteit van een woning. Bij twee keer een is de rijbaan een stuk verder weg van de woning. Lid ERNSTING kan dit volgen. Lid NIJSSEN vraagt of de uitkomst van de pilot voor de heer Ernsting kan zijn dat er geen knip moet komen. Lid ERNSTING bevestigt dit. Hij heeft eerder een motie ingediend waarin de pilot belangrijk is om een definitieve afweging te kunnen maken tussen een harde knip, een zachte knip of een knijp, een versmalling.

17

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Lid NIJSSEN denkt dat om een dergelijke afweging te kunnen maken het nodig is om vooraf bepaalde doelen te stellen. Vindt GL dat op dit moment voldoende doelen zijn opgenomen in de pilot? Lid ERNSTING bevestigt dit. Lid ASRUF vraagt de wethouder om te reageren op de timing van de pilot. Hij vraagt aandacht voor de positie van de taxichauffeurs tijdens de pilot. In ieder geval geldt een uitzondering tussen 23.00-06.00 uur. Een reden om de venstertijden ook te verruimen naar overdag, is dat er weinig verschil bestaat tussen het aantal taxi’s overdag en ’s nachts. Veel wordt gedaan aan autoluw, zoals mitigerende maatregelen voor ov bij 30 km per uur, de Rokinfile en het grachten-palenplan in de Jordaan, maar de integrale aanpak ontbreekt. PvdA wil kijken naar de samenhang van maatregelen voor autoluw, maar specifiek ook naar een plan dat oog heeft voor horeca, taxichauffeurs, MKB en de hotelbranche. Mensen moet aan de rand van de stad worden opgevangen en kunnen van hieruit verder reizen met het ov. P&R-plekken moeten bekender worden. Wanneer komt de visie op deze plekken? Is de wethouder bereid om het ov mee te nemen in de voortgangsrapportages autoluw? Lid NIJSSEN vindt de knip een slecht idee en de pilot zou ook geen doorgang moeten vinden. Het is een ideologisch gedreven project en is nadelig voor ondernemers, stadslogistiek, bewoners, forensen, bestemmingsverkeer, et cetera.

In het plan van aanpak staan twee doelen geformuleerd die heel vaag zijn waardoor niet duidelijk wordt wanneer de pilot succesvol is. Lid MOESKOPS constateert dat VVD tegen de knip is, maar wel de uitkomsten wil kunnen valideren. Lid NIJSSEN herhaalt dat VVD tegen de knip is, maar wel kritiek kan leveren op de opzet als de andere partijen willen beoordelen of de pilot succesvol is of niet. Het is in het verkeersonderzoek niet duidelijk hoe stadslogistiek zich hiertoe verhoudt en de data die hieronder liggen, kan niet worden verstrekt aan het bedrijfsleven. Andere argumenten om het niet te doen, zijn de timing met andere afsluitingen in de stad, de kosten van 2 miljoen euro en het niet aanhaken van het bedrijfsleven van Amsterdam. In het verkeersmodel is de extra reistijd berekend. Hierin worden geen taxi’s, ov, en stadslogistiek opgenomen. VVD ontvangt graag de gegevens om hier dieper op in te kunnen gaan. Lid BOBELDIJK vindt het belangrijk dat wordt gekeken naar veiligheid, drukte en luchtkwaliteit op de Weesperstraat. De SP vindt niet dat is voldaan aan de randvoorwaarden van de pilot met een knip. Hierbij kan het ontbreken van overleg met diverse partijen worden genoemd en het serieus kijken naar het stadsdeelcommissie-advies over de knijp. De VOORZITTER schorst de vergadering voor een korte pauze. De VOORZITTER heropent de vergadering en geeft het woord aan het college.

College \Wethouder VAN DER HORST stelt dat door al het uitstel het traject al vaker is besproken met de gemeenteraad. Zij heeft geprobeerd om recht te doen aan de moties die gedurende het traject zijn ingediend. In de afgelopen jaren is met veel verschillende partijen gesproken en al deze input is verwekt in de pilot. Zij benadrukt dat het om een pilot gaat over de door de gemeenteraad gevraagde korte, harde knip met niet teveel uitzonderingen. De informatie die hiermee wordt opgehaald, kan worden gebruikt voor de afweging. De uitkomst kan zijn: geen knip, een knijp, een intelligente knip of niets. Als wordt gekozen voor het bijbouwen van heel veel woningen, het toevoegen van arbeidsplaatsen, moet ook een keus worden gemaakt voor het verplaatsen van A naar B.

18

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Er speelt veel, maar de mitigerende maatregelen voor het ov maken ook deel uit van een onderzoek. Op dit moment wordt veel informatie verzameld om vervolgens integraal te kijken naar de volgende stappen. Voor de zomer komt de wethouder hiervoor met een volgende stap in het leefbaar houden van de stad. De volgende maanden wordt intensief met alle stakeholders voorbereid op wat gaat komen en is het ook nog mogelijk om verder te verfijnen. Op 11 april jl. heeft de wethouder met het bedrijfsleven om tafel gezeten en hier is aangegeven dat het bedrijfsleven het niet eens is met de knip, maar wel bereid is om – als het toch gebeurt – te bekijken hoe dit zo goed mogelijk kan. Het bedrijfsleven zal bij iedere stap goed worden meegenomen. De op te halen informatie kan eventueel ook ter onderbouwing dienen voor het advies van de stadsdeelcommissie. De wethouder heeft gezien de intensiteit van het verkeer wel wat zorgen over een knijp, maar deze optie moet zeker serieus worden bekeken. Lid MOESKOPS vraagt hoe de wethouder serieus naar deze optie kijkt als informatie wordt verzameld over de knip. Wethouder VAN DER HORST licht toe dat vanuit het onderzoek verfijnde informatie zal worden verkregen. Mocht deze informatie nog steeds niet voldoende zijn om gedegen een knip te overwegen, dan kan nader onderzoek plaatsvinden.

Lid MOESKOPS vraagt of eventueel snel tot een tweede pilot kan worden overgegaan. Wethouder VAN DER HORST hoopt dit de komende weken te kunnen beoordelen. Er is geadviseerd om dit niet direct na de pilot te doen, omdat de onderzoeksgegevens in dat geval minder valide zijn. De timing van de pilot is in overleg met de stadsregisseur bepaald. Lid MOESKOPS vraagt om een toezegging dat de wethouder op zoek gaat naar een moment voor een vervolgonderzoek. Wethouder VAN DER HORST zal het gesprek hierover de komende weken voeren. Het is de bedoeling om zowel de timing als de kosten in beeld te hebben. Voor de huidige pilot zijn al kosten gemaakt in de voorbereiding. Lid BOBELDIJK vraagt of erover nagedacht is om de pilot juist in de zomervakantie te houden in het kader van de impact hiervan. Wethouder VAN DER HORST zegt dat ervoor is gekozen om een zo goed mogelijk beeld te creëren van een normale situatie. De pilot is van de oorspronkelijke acht weken naar zes weken gegaan. Lid BOBELDIJK meent dat de kans dat de pilot helemaal misloopt kleiner is als deze buiten de zomervakantie wordt gedaan. Wethouder VAN DER HORST wijst erop dat het om een onderzoek gaat. Alles wat uit de proef komt, is informatie op basis waarvan vervolgbesluiten genomen kunnen worden. Lid BOBELDIJK stelt dat het informatie is met een enorme impact.

Wethouder VAN DER HORST zegt dat mislopen eigenlijk niet aan de orde is. Mocht zich een calamiteit voordoen, dan kan de slagboom op elk moment worden geopend. Lid NIJSSEN heeft begrepen dat het gros van het geld al is uitgegeven aan de knip. Hoeveel is er tot nu toe uitgegeven?

19

Gemeente Amsterdam Definitief raadscommissieverslag, 13 april 2023

MOW

Wethouder VAN DER HORST antwoordt dat dit tussen de 800.000 euro en 1 miljoen euro is. In totaal zal het op 1,2 miljoen euro uitkomen. Zij benadrukt dat dit met instemming van de raad gebeurt. De data zijn niet gedeeld, omdat de gegevens geanonimiseerd moeten worden. Bij de knip op het Muntplein is dit voor 50.000 euro gedaan en vervolgens heeft niemand naar de gegevens gevraagd. Dit kan nu alsnog worden gedaan en de wethouder zal nagaan of hier binnen het budget ruimte voor is. Lid ASRUF informeert naar nut en noodzaak van een tweede pilot. Wethouder VAN DER HORST legt uit dat op het moment dat op basis van het onderzoek het gevoel overheerst dat er niet voldoende informatie is over de knip en de raad wil deze toch verder onderzoeken, zij hiervoor open staat. De sluiting van de Piet Heintunnel is geen vergelijkbare situatie. De casus over de 11.000 euro die een burger heeft moeten betalen voor het opheffen van een parkeerplek ontvangt de wethouder graag schriftelijk. Er is zeker aandacht voor de taxi’s, maar om ze door de knip te laten rijden betekent vijf taxi’s per minuut en dit is lastig voor de onderzoeksgegevens. Hopelijk is er vanuit het Rijk een evaluatie van de taximarkt. Lid ASRUF is benieuwd wat Amsterdam nu kan doen voor de taxichauffeurs. Het gaat om vaste standplaatsen en om hun gewone werk.