20220126 Verslag gemeenteraad middag
Tekst van het document
Zowel de scholen in Nieuw-West hebben zich te houden aan de voorgeschreven, wettelijke kaders maar ze maken zeker ook gebruik van de extra, aanvullende onderwijsprogramma’s die we als gemeente bieden. Gezonde school, een van de programma’s waarom heel nadrukkelijk een element van diversiteit en tekstuele en redactionele vorming in zit, wordt juist in Noord, Zuidoost en Nieuw-West aangeboden. Gelijk=Gelijk? – wat ik al aangaf – is uitgevoerd op Iederland college in Westpoort, Mundus College en Wellantcollege. In totaal hebben we het hier over ruim 500 leerlingen. Bij bijvoorbeeld de creatie van het toneelstuk Fok me hokje waren leerlingen van Lumion en het Caland in Nieuw-West betrokken. Ze hebben onder begeleiding van een educatief programma die teksten geschreven en gespeeld. Het COC heeft de afgelopen jaren aan zeven scholen het pakket van Paarse vrijdag gestuurd. Ook de workshops van Seks matters zijn op verschillende scholen in Nieuw-West aangeboden. Is er daarmee 100 procent dekking? Nee. Nogmaals, wij bieden het aan omdat we heel graag willen dat scholen daarvan gebruik maken. Dat zullen we in die zin blijven doen. Maar het is absoluut niet zo dat je zou kunnen zeggen, dat er in Nieuw-West geen aandacht voor zou zijn. Ten aanzien van het punt van de islamitische gemeenschap heb ik inderdaad bij de afhandeling van de motie ...
Die kent u, daarover hebben we een conferentie gehad. De islamitische gemeenschap is in die zin niet alleen beperkt tot religieuze vertegenwoordigers. We hebben in verschillende overleggen met mensen die zich soms mogelijk cultureel-islamitisch identificeren, dit onderwerp besproken. Ik moet ook zeggen en dat is eigenlijk buitengewoon triest maar dat heeft vooral te maken met corona, dat in stadsdeel Nieuw-West in samenwerking met Jennifer and the house of hopeless – u kent het ongetwijfeld – een bijeenkomst in november zou plaatsvinden. Die ging erover dat de openbare ruimte van iedereen was. Het was de roze community in Nieuw-West in contact met bewoners, met professionals om te praten over hoe we de openbare ruimte inclusief
40
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
kunnen maken. Helaas is deze bijeenkomst door de nieuwe maatregelen niet doorgegaan. Die zal in februari alsnog plaatsvinden. Ten tweede was er ook in Nieuw-West en dat zou 30 november plaatsvinden, een creatiesessie juist over veiligheid in het stadsdeel. Juist de afgelopen tijd zijn er interviews afgenomen in Nieuw-West onder zowel verschillende jongeren als onder leden van de lhbtiq+-community en die zouden in deze sessie dan bij elkaar worden gebracht om samen te zoeken naar creatieve oplossingen voor juist het verbeteren van de veiligheid. Dus op verschillende plekken in contacten met verschillende leden van de islamitische gemeenschap is het afgelopen jaar en ook daarvoor het onderwerp aan de orde geweest. We hebben eigenlijk eerder ook al in Nieuw-West samen met het stadsdeelbestuur van Nieuw-West bijvoorbeeld deze bijeenkomsten georganiseerd die dan helaas in februari zullen moeten plaatsvinden door de coronamaatregelen omdat we heel erg denken dat het belangrijk is dat gesprek te faciliteren. U weet ook dat in de alliantie, waar heel nadrukkelijk aandacht is voor lhbtiq+’ers met een biculturele achtergrond, daarover heel veel discussies zijn. Dus ja, dat zijn wat voorbeelden waarover ik bij AT5 sprak. Maar dit is ook een on going-gesprek. Dit is niet iets wat is afgerond op een zeker moment.
(De heer VROEGE: En hoe zorgt de wethouder of het college ervoor dat we in die gesprekken en die activiteiten juist die mensen bereiken die hun oren willen sluiten en niet enkel diegenen die al open staan voor het gesprek?) Dat is een zeer terecht punt. De heer Vroege zal ook moeten erkennen dat het moeilijk is om mensen te dwingen te luisteren als er mensen zijn die echt op geen enkele manier willen luisteren. Wat wij zoeken, is juist door ingangen in verschillende netwerken het onderwerp bespreekbaar te maken en het steeds bespreekbaar te houden. Dat is soms hard werken en dat zal niet bij iedereen lukken. Als iemand echt niet wil, dan gaat dat niet. Dan is het weer dat we op geen enkel moment afwijken van de norm zoals we die met elkaar kennen en zoals we die hebben gedefinieerd. (Mevrouw VAN SOEST: De wethouder mag nog zo veel vertellen wat hij allemaal heeft gedaan, wat we nog gaan doen, nog meer voorlichting en nog meer begeleiding, maar een ding blijft recht overeind staan en dat is wat we gaan doen aan de oorzaak van dit probleem dat wordt veroorzaakt door de Marokkaanse jeugd. Hoe gaat u dat oplossen?) Laat ik in reactie op mevrouw Van Soest ook gelijk de beantwoording van een van de vragen van de heer Van Schijndel meenemen. Het is wel een misverstand dat het alleen zou gaan om Marokkaanse jeugd.
Als je kijkt naar intolerantie onder bijvoorbeeld mensen met een Turkse migratieachtergrond of Surinaams-Caribische achtergrond, dan is de acceptatie ook nadrukkelijk lager dan bijvoorbeeld bij Nederlanders zonder een migratieachtergrond. Dus ik zou het niet willen beperken tot één groep. We zien heel nadrukkelijk dat bij jongeren met een migratieachtergrond de acceptatie wat achter loopt. Ik herinner me het laatste wetenschappelijke onderzoek dat bij mensen met een Turkse en Marokkaanse achtergrond er weinig verschil in acceptatie zat en dat de acceptatie bij een deel van de mensen met een Surinaamse migratieachtergrond iets hoger lag. Maar in Zuidoost, laten we daar niet voor weglopen, komen natuurlijk ook hele heftige incidenten voor, hele heftige bedreigingen. Daar moeten we ook onze ogen niet voor sluiten. Dus het gaat niet om één bevolkingsgroep. En om de vraag van mevrouw Van Soest te beantwoorden, als er een simpele interventie was die het zou oplossen, dan hadden we dat natuurlijk allang gedaan. Dan hadden we er hier niet over gesproken. Als er iets was dat we met het draaien aan een knop zouden kunnen doen, dan neem ik aan dat u in 1980 of misschien zelfs wel
41
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
daarvoor, die knop wel had omgedraaid. Dit is iets van permanent onderhoud net zoals tolerantie iets van permanent onderhoud is. Daar zullen we met elkaar voor moeten vechten. Dat heeft iets in het strafrecht. Dat zegt iets over hoe je een norm stelt. Dat zegt iets over dat je emanciperende krachten moet stimuleren. En ja, dat zegt ook iets over de zachte kant, dat je moet proberen om met elkaar het burgerschap moeten definiëren en wat het is om in een grote stad die hyperdivers is, samen te leven. Dat zijn nu eenmaal geen dingen die je met wetten en regels direct afdwingt. Daarvoor is een lange adem nodig. Wij zijn net als de colleges hiervoor, zeer toegewijd om dat te doen. (De VOORZITTER: Mijnheer Van Schijndel, de wethouder was bezig een interruptie van mevrouw Van Soest te beantwoorden. Als u daar doorheen gaat zitten praten en mijn aandacht gaat zitten vangen omdat u het woord wilt voeren, is dat vervelend. Laat ik dat ook maar even ronduit hebben gezegd. De tweede interruptie is voor mevrouw Van Soest.) (Mevrouw VAN SOEST: Kijk, toen ik 40 jaar geleden op pad was, toen wilde ik ook graag naar de moskeeën, maar je mocht toen als vrouw de moskee niet in. Is dat misschien een oplossing dat u wat meer tolerantie gaat vragen in de moskeeën en dat u het daar bespreekbaar maakt? Is dat misschien een idee?) Dat is niet alleen een idee, dat is staande praktijk.
Onlangs heeft er nog een gesprek plaatsgevonden met de voorzitters van de Amsterdamse moskeeën waarin dit onderwerp ook is besproken. Ik weet dat dit in het verleden ook is besproken. De burgemeester heeft dit gesprek gevoerd. Het past mij niet om daarover uit te weiden. Maar ik denk dat ik nu juist wil aangeven, en dat is dan misschien soft, maar dit is echt een gesprek dat we continu met elkaar zullen moeten voeren. Dat gaat over religieuze organisaties, over seculiere organisaties, over buurtvaders, buurtmoeders, jongeren zelf. Wij voeren dat gesprek. Dus u heeft gelijk. Ik denk dat dat een belangrijk element is. Ja, wij weten dat zeker bij religieuze gemeenschappen dat dat best een stevig onderwerp is. Dat gaan we dan ook niet uit de weg. (De heer VAN SCHIJNDEL: Mijn vragen over al die een beetje achterlopende buitenlandse gemeenschappen, zo kun je dat wel noemen, en dat het allemaal aartsconservatief is in best veel buitenlandse gemeenschappen, dat wil ik graag geloven. Het punt dat de statistiek zou kunnen uitwijzen dat het echt doorslaat, dus dat het zich uit en dat het leidt tot terreur op straat, dat dat vooral Marokkaanse jongens zijn.
Het is toch helemaal niet erg dat je constateert dat er een straatcultuur is en dat dat misschien niets te maken heeft met islamitische cultuur of riffijnse cultuur? Er is daar een hele specifieke straatcultuur en die kan intimiderend zijn. Waarom gaat u daar nu niet concreet op in? Eigenlijk iedereen weet dit.) Ik was daar nog helemaal niet aan toe gekomen. Ik denk dat u gelijk heeft. Het is in hoge mate straatcultuur en als fervente liefhebber van hiphop kan ik niet anders concluderen dat ook deze muziekstroming regelmatig last heeft van buitengewoon nare antihomotendensen en antivrouwentendensen. Dat is absoluut waar. U zei, het zijn Marokkanen. Ik kan alleen maar vaststellen uit de statistiek dat ook bij mensen met bijvoorbeeld een Turkse migratieachtergrond, met een Surinaams-Caribische migratieachtergrond ook intolerantie ten aanzien van homoseksualiteit in hoge mate voorkomt. En ook met geweld. Het gaat er dus in die zin om, dat je echt moet waken voor te gemakkelijke analyses. Kijk, ik ben geen cultuurrelativist. Maar de verwevenheid van straatcultuur en gewone cultuur, dat is buitengewoon ingewikkeld. Het boek Kapot moeilijk gaat over straatcultuur. Dat is ongeveer tien jaar geleden geschreven. Dat gaat
42
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
over straatcultuur in Amsterdam Nieuw-West waarbij eigenlijk een beetje wordt ontrafeld ook ten aanzien van crimineel gedrag, wat nu straatcultuur is of wat misschien cultuur is uit een migratieland. Dat is heel nauw met elkaar verweven. Ik zeg alleen, ja, onder Marokkanen komt dat voor. Onder mensen met een Turkse migratieachtergrond komt dat voor en onder andere groepen komt dat ook voor. In die zin is dat ook niet iets waarmee ik moeite heb om dat te bespreken. Sterker nog, ik heb het gevoel dat we dat nu juist doen. Ik kan alleen maar aangeven dat we na verschijning van dit rapport, en dat was mede op een vraag van de heer Vroege bij de campagne Kom op, Amsterdammers, er juist nog een aparte run voor hebben gedaan die zich heel nadrukkelijk richtte op jongens met een migratieachtergrond. Juist als opvolger van dit punt uit het onderzoek. (De VOORZITTER: Zonder iets af te doen van het grote belang van dit onderwerp vraag ik de wethouder iets korter te zijn in zijn antwoorden en ik vraag u om korte vragen te stellen.) (De heer VAN SCHIJNDEL: Wellicht kan de wethouder een nieuw rapport laten opstellen, want dit voorliggende rapport, dat was een inventarisatie van ervaringen. Dat was geen breed sociologisch onderzoek zoals mevrouw Roosma dat af en toe in Tilburg doet, dus met statistiek.
Ik blijf bij mijn punt, dat vergeleken met Turkse en Antilliaanse jongens de Marokkaanse jongens als gecorrigeerd percentagegewijs er enorm uitspringen. This is the issue. En dan zou dat kunnen worden uitgezocht. Ik vind ook dat het de plicht is van het college. (De VOORZITTER: Uw vraag is ...?) (De heer VAN SCHIJNDEL: Die bereidheid om een nieuw onderzoek in te stellen.) Ik ben helemaal niet tegen een dergelijk onderzoek. Ik weet dat dat laatste onderzoek over de acceptatie van homoseksualiteit landelijk naar ik meen in 2017 is gedaan. De vraag is of dat in Amsterdam heel zinvol is. Ik wil daar met alle plezier over nadenken en op terugkomen. Het is wel even de vraag hoe we dat dan precies doen met de naderende verkiezingen op komst. Ik heb er geen bezwaar tegen, maar dan moet ik er wel echt even goed over nadenken hoe we daaraan invulling zouden kunnen geven. (De heer VAN SCHIJNDEL: Geen enkel punt om dat na de verkiezingen te laten plaatsvinden, natuurlijk. Ik denk dat het ontzettend veel ruis en problemen daar omheen zou verhelpen als in kaart wordt gebracht hoe het zit met die bedreigingen op straat tegen homo’s. Dat kun je gewoon uitzoeken. Dat moet gebeuren.) Nou ja, een van de moeilijkheden is dat wij natuurlijk niet op etniciteit registreren. Dat maakt het best lastig.
We hebben het heel vaak over Nederlandse jongens met een migratieachtergrond, maar Nederlandse jongens. Dat maakt registratie buitengewoon lastig. Ten aanzien van het lid Martens. Ik heb het al eerder aangegeven. Ik heb het rapport op 7 juni gezien; op 24 juni een brief vastgesteld; op 13 juli in het college; op 15 juli verzonden. Heb ik er achteraf een ongemakkelijk gevoel bij dat ik het rapport niet eerder heb gezien omdat het in februari al ambtelijk is aangeboden? Ja, natuurlijk. Dat heb ik ook aangegeven in de vorige raadscommissie. Ik heb gemeend de afspraak aan uw raad te zijn nagekomen en wilde juist niet langer wachten. Door ziekte is het rapport over moslimdiscriminatie uitgesteld en ik heb niet langer willen wachten. Toen ik het rapport in juni onder ogen kreeg - het andere rapport was van maart – dat het wel heel lang had geduurd. Dat was bijna in december aangeboden. Ik heb ook aangegeven zoals de heer Flentge ook zei, dat ik dat wellicht een andere keer anders zou doen.
43
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
Dan ga ik even naar de moties. Ik geloof dat motie nr. 036.22 de eerste is. Ik kan u heel makkelijk een overzicht bieden. Ik heb dat nu niet willen doen omdat de lijst vrij lang is, maar ik kan u vrij makkelijk een overzicht bieden van wat wij allemaal doen. Ik denk dat we misschien een uitsplitsing per stadsdeel kunnen doen. Daar zou ik even goed naar moeten kijken, want dat is misschien wat moeilijk. Een plan van aanpak om deze lessen mogelijk te maken waarbij participatie van belang is ... hier wreekt zich een beetje dat we dat scholen niet kunnen opleggen. Wettelijk is er het een en ander verplicht. Wij bieden buitengewoon veel aan. Van tentoonstellingen, toneelstellingen, lessen, seks matters, COC, nou ja, ik kan u daarover heel goed rapporteren. Ik meen in de brief Amsterdammerschap van mijn collega Moorman wordt daar vrij uitgebreid bij stilgestaan. Ik ben hier niet per se tegen, maar ik zoek er wel even naar wat we nu precies kunnen doen. Als ik u toezeg dat we een uitgebreid overzicht geven van wat we op dit moment doen, zodat u kunt zien waar mogelijk wat gaten in zitten, dan ... Maar om nu te zeggen, we gaan een plan van aanpak maken dat we kunnen vergroten ... Ik kijk ook maar even met een schuin oog naar mijn collega.
Als we zouden kunnen beginnen met een heel duidelijk overzicht van alles wat we kunnen doen zodat u ook inzicht heeft wat we per stadsdeel doen, dan kan ik daar heel positief over zijn. (Mevrouw MARTENS: Nou, misschien een aanvulling. Het was een goede suggestie van de heer Vroege hier, of de splitsing wellicht ook per school zou kunnen, zodat we er echt nog dieper in kunnen duiken en zien waar de uitdagingen op dit moment liggen. Ik ben slechts een simpele bestuurskundige en ik helemaal geen jurist, maar misschien kunnen we kijken wat de gemeentelijke opties zijn, welke tools we daadwerkelijk hebben om hierop invloed uit te oefenen. Ik ben het ermee eens dat wij niet gaan over het curriculum van het onderwijs, maar er moeten toch mogelijkheden zijn om dit soort belangrijke onderwerpen wel al dan niet verplicht in het onderwijsprogramma onder te brengen. Dus als de wethouder dat kan meenemen, dan kunnen we het debat goed voeren.) Maar dan stel ik vast dat wij u een overzicht geven van wat er in het curriculum staat, wat wij aanbieden en wat we zien dat is afgenomen. Dus dan kunt u daar die geografische spreiding wat uit halen. Maar dan gaan we nog niet een plan van aanpak maken. Dan kunnen we heel erg in beeld brengen wat er wettelijk verplicht is, wat we allemaal aanbieden en wat daarvan is afgenomen.
Dan kunt u een afweging maken of dat een plan van aanpak of een andere interventie rechtvaardigt. Als ik de motie zo mag lezen, dan kan ik ‘m positief preadviseren. Motie nr. 037.22 om te inventariseren wat progressieve steden in het buitenland zoals Tel Aviv en San Francisco doen op het gebied van het bevorderen van vrijheid en veiligheid. Zoals u weet, hebben wij afgelopen donderdag een buitengewoon interessante conference on tolerance gehad waar initiatiefnemer Tjakko Dijk positief over was. Dus dat deed me deugd. Daar werden ook wel ervaringen gewisseld. Als ik het niet tot deze twee steden hoef te beperken maar breder mag kijken, dan kan ik deze motie ook positief preadviseren. Dan nog motie nr. 038.22. Ik zou deze motie eigenlijk willen betrekken bij de vorige. U zoekt de bestaande voorlichtingen van een nieuw voorlichtingstraject. Als wij u inzicht bieden in wat we nu al doen, in wat het COC doet en toch welke vrij ruime gereedschapskist aan interventies we al aanbieden ... U gaat het natuurlijk om het daderprofiel. Dan kunt u denk ik daar veel beter inzichtelijk hebben wat daaraan bijvoorbeeld mist. Ik zei al, ook bij de campagne Kom op, Amsterdammers hebben we juist op jongeren met een migratieachtergrond een aparte run gedaan. Dat was al in juli. Dat was naar aanleiding van dit rapport omdat wij vonden dat daarmee wat moest. Dus
44
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
als we dat zouden kunnen meenemen in dat overzicht – en dan proberen we daarover nog wat specifieker te zijn – als ze in die zin in elkaar gevoegd zouden kunnen worden, dan zou dat heel prettig zijn en dan krijgt u gewoon een uitgebreider overzicht. Maar dan zou ik u eigenlijk willen vragen deze motie niet in te dienen. Daarmee ben ik aan het einde van de beantwoording, voorzitter. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Martens. Mevrouw MARTENS: Dan wil ik de motie waarover we het op dit moment hebben, intrekken met de toezegging van de wethouder hoe hij de eerste motie lezen kan. De motie-Martens, nr. 038.22, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging. De VOORZITTER: Goed. Daarmee zijn we ook gekomen aan het einde van het debat hierover, de interpellatie. Mijn vraag aan mevrouw Van Soest is of zij de motie van wantrouwen alsnog in stemming wil brengen. Mevrouw VAN SOEST: Ja, zeker. De VOORZITTER: Dat betekent dat wij moeten schorsen. Ik schat in voor vijftien minuten. Want wij zullen direct daarna moeten stemmen. Dat betekent dat de fracties in staat moeten kunnen zijn om hun leden te verzamelen. De discussie wordt gesloten.
De VOORZITTER schorst de vergadering tot 15.55 uur. De VOORZITTER heropent de vergadering.
De VOORZITTER: Al eerder gemeld als afwezig zijn de leden N.T. Bakker, De Fockert, Schreuders, Grooten, Kiliç en Taimounti. Daarnaast zijn ook afwezig: Blom, Van Renssen, El Ksaihi, Van Lammeren, Vink en Veldhuyzen. We hebben een groot aantal afwezigen omdat mensen ziek zijn of in quarantaine zitten. De heer Veldhuyzen meldt zich alsnog. De VOORZITTER: Voordat we overgaan tot stemmen, krijgt u de gelegenheid een stemverklaring af te geven. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer van Schijndel voor een stemverklaring. De heer VAN SCHIJNDEL (stemverklaring): Don’t take it personal, maar ik zal voor de motie van wantrouwen stemmen omdat het op al die achterlopende gemeenschappen gooien van het geweld op straat, eigenlijk een verdoezeling is van wat er echt aan de orde is: de Marokkaanse jongens.
45
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
De VOORZITTER stemverklaring.
R geeft
het
woord
aan
mevrouw
Martens
voor
een
Mevrouw MARTENS (stemverklaring): Allereerst wil ik graag benadrukken dat ik de emotie van mevrouw Van Soest ontzettend goed begrijp. Ik denk ook dat we die allemaal voelen en dat het goed is dat we dit debat hebben gevoerd. De wethouder heeft een aantal toezeggingen gedaan waarvan mijn fractie denkt dat we daarmee heel ver kunnen komen. Ongemak blijft, maar we vinden deze motie niet proportioneel en zullen daarom tegen stemmen. De VOORZITTER stemverklaring.
geeft
het
woord
aan
mevrouw
Roosma
voor
een
Mevrouw ROOSMA (stemverklaring): Het spijt me eigenlijk dat mevrouw Van Soest de motie niet heeft ingetrokken. In mijn ogen is de beantwoording volledig geweest en is het een zwaar instrument waarvan je bij inzet goed moet beargumenteren wat de reden is waarom je zo’n motie indient. In mijn ogen zijn die argumenten niet op tafel gelegd. Dat vind ik jammer. Mijn fractie zal tegen stemmen. Helaas is een aantal leden afwezig vanwege isolatie en quarantaine, maar die zouden graag van harte tegen hebben gestemd. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Veldhuyzen voor een stemverklaring. De heer VELDHUYZEN (stemverklaring): BIJ1 stemt natuurlijk tegen. De wethouder heeft misschien niet goed gehandeld, excuus, niet perfect gehandeld, maar dat is geen reden voor een motie van wantrouwen. Daarbij moet ook worden gezegd dat het natuurlijk bespreekbaar moet kunnen worden gemaakt als er zich een specifieke problematiek in specifieke gemeenschappen afspeelt. Maar de wijze waarop dit vandaag is gegaan, daar neem ik afstand van. De VOORZITTER: Zijn er nog andere stemverklaringen? Dat is niet het geval. Dan kunnen we gaan stemmen. Aan de orde is de stemming over de motie van wantrouwen, motie-Van Soest, nr. 016.22 De motie-Van Soest nr. 016.22 wordt bij zitten en opstaan verworpen. De VOORZITTER constateert dat de motie-Van Soest, nr.
016.22, is verworpen met de stemmen van Forum voor Democratie en de Partij van de Ouderen voor. De VOORZITTER: Dan schors ik even voor het wisselen van de wacht maar dat is echt maar één minuut.
De VOORZITTER schorst de vergadering voor enkele minuten. De VOORZITTER heropent de vergadering.
46
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
2b Actualiteit van het lid Flentge inzake zwemles aan kinderen in coronatijd Afgevoerd.
2c Actualiteit van het lid Van Schijndel inzake de brief van 30 burgemeesters inzake het coronabeleid Afgevoerd.
4. Vaststellen van de Investeringsnota IJdoornschoollocatie en het beschikbaar stellen van een krediet VN2021-031989 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van het lid Bloemberg-Issa inzake bezwaarschriftprocedure afwachten, nr. 023.22 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -
niet te starten met werkzaamheden en geen onomkeerbare stappen te zetten tot de procedure rondom het bezwaarschrift inzake de aangevraagde ontheffing voor de Milieuwet is afgerond.
Motie van het lid Bloemberg-Issa inzake bescherming meervleermuis, nr. 024.22 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: -
-
de schoorsteen van de IJdoornschool te respecteren als een belangrijke thuishaven van (deels beschermde) flora en fauna en deze niet te slopen; het natuurlijke gedrag en de extreem lange gewenningstijd van de meervleermuis te respecteren in dit proces; – geen gebruik te maken van de gijzeling van vrouwelijke meervleermuizen; gevolg te geven aan de aanbevelingen van de QuickScan met betrekking tot de ontwikkeling van natuur en biodiversiteit op deze plek.
De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Bloemberg-Issa. Mevrouw BLOEMBERG-ISSA: Ik houd het heel kort bij dit punt. Ik heb twee moties ingediend. Die gaan over de vleermuizen die zich op dit moment op die locatie bevinden. Ik denk dat de moties verder voor zich spreken. Ik hoor graag de reactie van de wethouder daarop.
47
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Doorninck voor de beantwoording van de vragen en een preadvies op de moties. Wethouder VAN DOORNINCK: Inderdaad, het beschermen van de vleermuizen die in het gebied aanwezig zijn, met name in de schoorsteen maar ook op een aantal andere plekken, is natuurlijk van groot belang. Daarom hebben we natuurlijk een proces ingezet met zeg maar dé vleermuisdeskundige van Nederland, Anne Jifke Haarsma. Die heeft dat hele proces begeleid en ervoor gezorgd dat we de juiste stappen hebben genomen. Mevrouw Bloemberg vraagt of wij niets doen tot de uitspraak over het bezwaarschrift dat is gemaakt tegen de ontheffing. Dat kan ik toezeggen. Het is namelijk zo. We gaan ervan uit dat de procedure rond het bezwaarschrift binnen enkele weken is afgerond. De school wordt pas naar verwachting in het vierde kwartaal van 2022 gesloopt. De volgende motie van mevrouw Bloemberg vraagt eigenlijk om de schoorsteen van de IJdoornschool te laten staan omdat daar op dit moment de vleermuizen in zitten. Wij hebben inderdaad op aanraden van dé meervleermuisdeskundige meerdere maatregelen genomen zoals het bouwen van een nieuwe toren die ook een verwarmingselement heeft, zodat het daar perfect in orde is voor de vleermuis.
We hebben ook voor de andere vleermuizen, dus niet de meervleermuis maar de dwergvleermuis, tijdelijke en straks ook permanente inbouwverblijven gemaakt in de buurt. We hebben er ook voor gezorgd dat we bij de nieuwe vleermuistoren informatie geven aan de buurt wat daar gebeurt. Dus we verbinden daar milieu-educatie aan. Dus we hebben een nieuwe plek waarvan wij denken dat dat een bevredigende oplossing is. Daarnaast is het probleem ook een beetje, als wij de schoorsteen van de school zouden laten staan en de rest van de school zouden afbreken, dat dat eigenlijk veel verstorender is voor de meervleermuizen dan een verhuizing naar de nieuwe toren. Dat geeft trillingen, dat geeft veel onrust en dat is voor de vleermuizen veel schadelijker dan een verhuizing. Anders zou het zo moeten gaan dat we de hele school niet afbreken en dat we de hele woningproductie van een heleboel ouderenwoningen die we hier voor elkaar kunnen krijgen, sociale ouderenwoningen, niet kunnen laten doorgaan. Dus wij gaan een goed proces in om ervoor te zorgen dat vleermuizen een jaar de tijd krijgen om aan de nieuwe toren te wennen. We laten dat goed monitoren en evalueren door de vleermuisdeskundige van Nederland. Dus tegen de eerste motie is geen bezwaar en de tweede motie ontraden. De VOORZITTER: Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval. De discussie wordt gesloten.
5. Vaststellen van de Investeringsnota Centrum Reigersbos VN2021-032772 De VOORZITTER deelt mee dat de volgende moties zijn ingekomen: Motie van de leden Kuiper, Bloemberg-Issa, Naoum Néhmé, Boomsma, Van Soest, Veldhuyzen, Van Schijndel en Nanninga inzake Participatie Investeringsnota Centrum Reigersbos, nr. 001.22 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders:
48
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
-
R
de Ombudsman te vragen om het doen van onafhankelijk onderzoek naar de wijze van participatie bij de totstandkoming van de Investeringsnota en daarbij te laten beoordelen of de participatie voldoende heeft plaatsgevonden bij bewoners, ondernemers en belanghebbenden uit de buurten. Indien uit dit onderzoek blijkt dat de participatie onvoldoende heeft plaatsgevonden, de participatie van planonderdelen of het geheel hiervan over te laten doen.
Motie Boutkan, Ernsting, Veldhuyzen en Flentge inzake Betrek bewoners Centrum Reigersbos bij verdere ontwikkeling, nr. 045.22 Verzoekt het college van burgemeester en wethouders: bij het vervolg van de ontwikkeling van Reigersbos de resultaten van de tussenevaluatie van de participatie te betrekken en de aanbevelingen uit te voeren; bij het programma van eisen en de selectie van de ontwikkelaars voor de verschillende gebouwen, de bewoners zeggenschap te geven; bij deze participatie rekening te houden met goede toegankelijkheid en te zorgen voor laagdrempelige toegang voor alle bewoners van Reigersbos. De moties maken deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Ernsting. De heer ERNSTING: Heel kort. Het is hartstikke goed dat er extra woningen worden gebouwd, denk ik. Het gaat om heel veel sociale woningen en ook woningen waarvan een kwart voor mensen uit de buurt en uit de omgeving is. Ik denk dat dat heel bijzonder is. Ik denk dat we dat vaker gaan doen en ook moeten doen om die extra woningen ten goede te laten komen aan Amsterdammers. Naar mijn mening is het een zorgvuldig afgewogen geheel geworden en kunnen we door in het proces, waarbij er in de volgende stappen van het proces natuurlijk wel nog aandacht moet zijn voor de participatie met de omgeving. Ik heb de indruk dat dat gebeurt.
Daarom gaat er ook nog een motie volgen die de heer Boutkan zo zal indienen als eerste ondertekenaar. (Mevrouw BLOEMBERG-ISSA: Ik hoor de heer Ernsting zeggen dat het een zorgvuldig proces is geweest, maar hoe kijkt GroenLinks ernaar dat de bewoners niet allemaal goed betrokken zijn? Ook omwonenden van de plekken waar gebouwd gaat worden, die zouden te laat geïnformeerd zijn.) Ik constateer dat er voor- en tegenstanders van de plannen zijn en dat al die geluiden tot ons zijn gekomen. Op dit moment hebben we volgens mij een compleet beeld van alle verschillende belangen en alle verschillende meningen. Daarmee kunnen we dus ook die afweging op dit moment in het proces goed maken. Ik zie niet in welke informatie wij daarin missen. Wat ik heel goed vind van deze plannen, dat is dat er bijvoorbeeld een parkeergarage wordt afgebroken waar dan woningen komen, dat er een parkeerterrein komt te vervallen waar woningen gaan worden gebouwd. Dat past ook helemaal bij de mening van GroenLinks dat er extra ruimte komt voor woningen als de auto eruit gaat en voor groen. (Mevrouw BLOEMBERG-ISSA: Ik hoor de heer Ernsting zeggen dat er extra ruimte komt voor groen en dat dat past bij GroenLinks, maar in dit plan gaat er behoorlijk wat groen verloren en ook bomen. Hoe kijkt GroenLinks daarnaar?)
49
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
In de plannen wordt ook groen toegevoegd. Waar nu nog een groot, grijs parkeergebouw staat, staat straks een woonblok met een binnentuin. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boutkan. De heer BOUTKAN: Het is goed om te praten over de investeringen in Reigersbos, want dat maakt best veel los. Dat hebben we kunnen zien op AT5. Ik heb ook best wel wat mailtjes gekregen in mijn mailbox net als de collega’s ongetwijfeld. Maar we hebben als fractie heel goed gekeken naar de inhoud van de plannen. We hebben ook gekeken naar de participatie en de betrokkenheid van de bewoners. Laat ik vooropstellen dat wij het superbelangrijk vinden dat er geïnvesteerd gaat worden in Reigersbos, want we hebben het over een aanzienlijk bedrag, 38 miljoen euro. Tegelijkertijd begrijp ik de kritiek en de zorgen die er zijn over de participatie. Laat ik daarmee dus beginnen. Er is teleurstelling onder de bewoners over die betrokkenheid. Er is ook boosheid over hoogbouw. Dat begrijp ik ook goed, want hoogbouw is best een aanpassing als je dat niet gewend bent. Ik heb ook gehoord dat de participatie niet voor iedereen toegankelijk was. Iemand zei tegen mij, als je in een ontwikkelwijk woont en je bent bezig met overleven, dan moet je de mensen eigenlijk op een andere manier benaderen. Dat vind ik ook. Tegelijkertijd zie ik natuurlijk ook dat er flink wat bijeenkomsten zijn geweest.
Er zijn zo’n 700 bewoners geweest. Ik vind het heel belangrijk dat we dus ook gaan kijken wat hier goed gegaan is en wat hier niet goed gegaan is. Daarom vind ik het ook belangrijk dat het proces wordt geëvalueerd, dat we daaruit lessen trekken en dat we met die lessen in de hand verder gaan. Ik heb inderdaad samen met de collega’s van GroenLinks, van de SP en van BIJ1 een motie en die gaat erom de participatie te borgen voor de toekomst. Ik hoor natuurlijk graag van het college of dat mogelijk is. Wat ik heel graag zou willen, is dat we de bewoners zeggenschap gaan geven bij het verdere programma van eisen en ook bij de selectie van ontwikkelaars die daar aan de slag gaan met bouwen. Wat ik ook heel belangrijk vind, dat is dat we daar laagdrempelige, toegankelijke participatie moeten hebben voor de bewoners. Als je het niet gewend bent om mee te doen aan soms best wel ingewikkelde plannen, dan moet die participatie voor iedereen toegankelijk zijn. Dat staat allemaal in mijn motie. Ik hoop op steun en ik hoop op een positief preadvies. Dan over de inhoud van de plannen. Mijn collega van GroenLinks heeft er al iets over gezegd. Er moet worden gebouwd in Amsterdam. Dat is superbelangrijk. Er is woningnood. Er moet vooral ook betaalbaar worden gebouwd en daarom zijn we heel blij met de verhouding die er gaat komen: 40%-40%-20% zoals we dat hier noemen.
40% sociaal, 40% middenhuur en 20% vrije sector. Dat is belangrijk. Daarnaast komen er ook woningen voor jongeren en voor ouderen. Sterker nog, jongeren worden zelfs toegevoegd aan het plan. Er komt ook ruimte voor maatschappelijke voorzieningen zoals de buurtkamer of het ouder-kindcentrum, een jongerencentrum, ruimte voor een culturele broedplaats en zo’n 300 woningen, dat mogen we niet vergeten, worden verduurzaamd. Dat betekent dat de Amsterdammers die daar straks wonen, structureel een lagere energierekening krijgen. Voor een kwart van de woningen wordt bij de volgende aanpassing van de huisvestingverordening mogelijk gemaakt dat ze worden toegewezen aan mensen die echt binding hebben met de buurt. Ik lees ook dat de participatie wel heeft geleid tot aanpassingen, maar daarover heb ik net al iets gezegd. We moeten dat evalueren en dat moet volgens mij ook beter. Ik vind het superbelangrijk dat er wordt geïnvesteerd in verduurzaming. Ik begrijp de bezwaren die er zijn, tegen hoger wonen. Want ja, als er hoog wordt gebouwd, als je
50
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
daar in de buurt woont en je bent vooral laagbouw gewend, dan begrijp ik dat dat iets anders is in je omgeving. Tegelijkertijd zie ik ook dat het aantal woonlagen wel degelijk als gevolg van de participatie naar beneden is gegaan. Ik woon zelf in een buurt waar ik ook met zoiets te maken heb gehad. Ik woon in het Funenpark en bij mij om de hoek wordt de Fibonaccitoren gebouwd, een enorm ding. Daar stond een heel schattig woninkje met pony’s, kippen – je kon er zelfs eieren kopen. Dat stond er geloof ik al sinds 1950 en dat werd afgebroken. Dat deed me best wel pijn. Tegelijkertijd vond ik het ook heel belangrijk dat we ruimte maken voor mensen die in de stad willen komen wonen. Ik kwam hier in 1987 wonen en ik had het geluk dat ik al na anderhalf jaar een mooie HATeenheid kreeg en dat ik in deze stad kon wonen om me te ontwikkelen tot wie ik nu ben. Ik gun dat ook jongeren die straks in onze stad komen. Dus daarom moeten we bouwen. Dat geldt ook voor Reigersbos. We moeten daar investeren in de buurten. Dat moeten we op een goede manier gaan doen. Wat ik nog wel van de wethouder wil weten behalve haar mening over de motie die we samen met andere partijen hebben ingediend, dat is hoe zij aankijkt tegen hoe het participatieproces is verlopen. Tot zover. (Mevrouw BLOEMBERG-ISSA: Ik heb de heer Boutkan helemaal niet gehoord over de gevolgen voor het groen in dit gebied.
Wat vindt de PvdA ervan dat er 6,3 ha groen verminderd wordt tot slechts 5,3 ha?) Er wordt ook groen toegevoegd. Het klopt inderdaad dat er ook wat groen afgaat. Volgens mij willen we graag dat er in deze stad voldoende ruimte is voor mensen, dat er voldoende ruimte is voor betaalbaar wonen en dat er tegelijkertijd ook ruimte is om te recreëren in de openbare ruimte, te genieten van het groen. Dat blijft ook met deze nieuwe omstandigheden wel degelijk mogelijk. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Flentge. De heer FLENTGE: Ik zit met een groot gebrek aan spreektijd. Ik kan mij voor een groot deel voegen bij de bijdrage van de heer Boutkan. Als ik nog extra ruimte pak, dan doe ik dat via interrupties. Het is even niet anders. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Kuiper. Mevrouw KUIPER: ‘Bewoners hebben net zulke goede zo niet betere ideeën als het stadsbestuur. ‘ Zo begint de democratiseringsparagraaf uit het coalitieakkoord van dit college. Voordat ik verder ga, ik spreek hier ook namens het CDA en de VVD. De afgelopen jaren is er hard gewerkt om invulling te geven aan dit dossier. Gelijktijdig hebben we de afgelopen vier jaar bij tal van projecten in de stad de participatie zien mislukken. Bewoners worden onvoldoende betrokken of hebben niet het gevoel dat er naar hen wordt geluisterd.
De ideeën die de bewoners hebben, worden niet opgehaald of lijken te worden genegeerd. Het college lijkt maar niet te willen leren van eerder gemaakte fouten bij de participatie in de stad zoals bij de Meervaart, de volkstuinen, de windmolens, het Vliegenbos. Burgers raken afgestompt en het vertrouwen in de overheid wordt geschaad. Dat is ronduit zorgelijk. Overigens hebben we later vandaag nog een ander agendapunt waarbij de participatie wél goed is gegaan. Mocht de indruk ontstaan dat wij en masse alle participatieprocessen slecht vinden, als dat uw idee is over ons, dan is dat niet zo. Soms gaat het wel goed. Maar in deze voorbeelden is het allemaal niet goed gegaan en dat is ernstig. Reigersbos is een kwetsbare wijk met veel mensen die niet goed Nederlands spreken of niet zo talig zijn. Extra inzet van de overheid is dus nodig. De participatie is op
51
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
dit punt niet goed gegaan. Dat blijkt uit talloze inspraakreacties van bewoners maar ook uit het advies van nota bene de stadsdeelcommissie zelf. Ik citeer: “De mening van de bewoners en die van het projectteam van de gemeente liggen veel te ver uiteen. Als we kijken naar de signalen dat veel bewoners niet wisten en velen nog steeds niet weten wat er wellicht in hun directe woonomgeving gaat gebeuren, dan kunnen we constateren dat het beoogde resultaat niet is behaald, dat bewoners niet zijn geïnformeerd en niet zijn betrokken bij de ontwikkelingen.” Waarom doorzetten met planvorming als veel bewoners niet eens op de hoogte zijn? Nee, dat is niet goed. Het is namelijk niet ‘onze’ buurt. Het is de buurt van de bewoners en de ondernemers van Reigersbos. Dan kunnen de plannen in onze ogen nog zo mooi zijn en de woningbouw nog zo noodzakelijk, maar als je de bewoners er niet zelf bij betrekt, is het niet goed. Laat bewoners aan tafel zitten, nu al in dit stadium en wacht niet af totdat er alweer een volgend stadium is. Ze hebben het vertrouwen straks verloren. Bij het plan van Reigersbos trekken we nu dan ook de grens. We dienen een motie in samen met een heel aantal partijen uit de oppositie – op één na, maar wellicht dat die ook nog meestemt. NIDA en DENK. NIDA is niet aanwezig; DENK hopelijk wel bij de stemming. Dat even ter zijde.
De motie behelst dat de participatie over moet en dat we de Ombudsman willen vragen om een reactie over dit proces. (Mevrouw VAN SOEST: Mijn vraag is of u met deze motie niet bij de verkeerde wethouder bent, want participatie hoort bij de wethouder Diversiteit. Gaat deze motie wel naar de goede wethouder?) (De VOORZITTER: Ik herinner u er even aan dat mede-ondertekenaars van de motie niet over de motie hoeven te discussiëren.) Dit is een motie gericht aan het college, dus ik wacht dat rustig af. (De heer ERNSTING: Ik vroeg mij af, als alles zo mislukt is in die inspraak, hoe kan het dan dat de plannen zijn gewijzigd naar aanleiding van de inspraak?) Wij willen gewoon nu bij dit voorstel niet akkoord gaan en eerst de Ombudsman laten uitzoeken wat hier is misgegaan. Dat is voor ons leidend. (De heer ERNSTING: Er is natuurlijk niets mis met onderzoek, maar betekent dat ook dat de ChristenUnie en alle ondertekenende partijen nu de hele planvorming willen stilleggen waardoor mensen nóg langer moeten wachten op een woning?) Ja. Hier trekken we echt een streep. Dit moet gewoon over. Het is echt een heel duidelijk signaal uit de raad om hiermee niet door te gaan alvorens verdere planvorming tot uiting kan komen.
(De heer ERNSTING: Ik heb ook gelezen dat heel veel bewoners juist heel erg blij zijn met extra woningen voor hun kinderen of voor hun naasten die graag in de buurt zouden willen blijven wonen. Er is een grote roep om extra woningen voor mensen uit de buurt. Dus waarop baseren de ChristenUnie en ook de coalitie nu dat de totale inspraak is mislukt? Alleen vanwege het feit dat mensen het er niet mee eens zijn? Dat is toch wat anders?) We kunnen dat ook onderbouwen. Er zijn heel veel voorbeelden gegeven. Veel mensen zijn niet bereikt, hebben op een vreemde manier ... Er is geïnterpreteerd alsof ze hebben geparticipeerd door hen bijvoorbeeld een vraag te stellen en een tas uit te delen. Dat noemen wij geen participatie. We hebben heel veel mails gehad. Dat is niet het eerste project, en dat zult u toch met mij eens zijn, waarbij participatie niet goed is verlopen. Inderdaad, wij vinden het ook belangrijk dat er woningbouw plaatsvindt, maar dit moet echt anders. Nu moet duidelijk zijn dat dit zo echt niet kan. Laat de Ombudsman
52
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
er maar een uitspraak over doen. Wij kunnen inderdaad niet helemaal bepalen of het wel of niet goed gegaan is, maar laat de Ombudsman als onafhankelijke partij daarover maar eens een oordeel vellen. Dat lijkt ons heel verstandig. (Mevrouw DE JAGER: Ik wilde graag het volgende in overweging geven. Ik vind het eigenlijk een heel goed idee om de Ombudsman ernaar te laten kijken. Ik vind het ook fair dat u zegt, dat we het niet helemaal kunnen beoordelen. Dus misschien is het wel goed als de Ombudsman bekijkt hoe dat is verlopen. Ik denk dat we als raad die vraag bij de Ombudsman kunnen neerleggen en dat niet als verzoek aan het college hoeven stellen. Om die reden zou ik de motie graag willen steunen, maar ik vind het te ver gaan om te zeggen dat alles nu moet worden stilgelegd en dat we niet verder kunnen met de woningbouw. Ik wil dus graag vragen of er ruimte is om die twee dingen uit elkaar te trekken. Ik denk dat een onderzoek door de Ombudsman wel degelijk iets zou toevoegen) Nee. Wij willen dit echt in stemming brengen en het proces stilleggen. Dit is de zoveelste keer dat een participatieproces niet goed is gegaan. Wij trekken hier nu een hele duidelijke streep. (De heer BOUTKAN: Mijn vraag sluit heel erg aan bij die van mijn collega van D66. Ik ben er natuurlijk ook voorstander van dat de Ombudsman daarnaar onderzoek doet. Daar kunnen we helemaal niets op tegen hebben.
De Ombudsman gaat over zijn eigen agenda. Maar het stilleggen van de benodigde investeringen, dat vind ik wel hele grote consequenties hebben. Dus laat ik ook van mijn kant vragen of de indiener van de motie misschien toch wel bereid is een deel van het dictum aan te passen. Dan wil ik er wel over nadenken om ook mee te stemmen.) Dan wil ik dat wel in overweging nemen en even met de anderen overleggen. Dat is een duidelijk signaal vanuit de raad. Ik kijk even naar de voorzitter. Is er een schorsing mogelijk? Hoe richten wij dat in? De VOORZITTER: We moesten heel even overleggen of dat ook buiten de vergadering om kan, maar dat kan alleen voor het intrekken. Dan moeten we inderdaad even schorsten. Mijn voorstel is dat we de eerste termijn van de raad even afmaken en dan even kort schorsen zodat u even met elkaar kunt overleggen. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Veldhuyzen. De heer VELDHUYZEN: Ik zal het gezien de spreektijd ook heel kort houden. Ik sluit me aan bij verschillende zaken die zijn gezegd en die ik hier niet opnieuw ga opsommen. BIJ1 is in principe wel bereid voor de investeringsnota te stemmen, maar zeker niet zonder kritiek. Er zijn wel degelijk zorgen over het participatieproces geuit door bewoners die serieus moeten worden genomen.
Voor ons is het echt een voorwaarde dat beide moties van zowel de ChristenUnie als de PvdA door de raad en het college worden ondersteund om voor deze investeringsnota te kunnen stemmen. (De heer ERNSTING: De motie van de ChristenUnie lijkt te suggereren en dat is net ook expliciet gemaakt door de indiener, dat het proces moet worden gestopt. Dan zou je dus ook die investeringsnota eigenlijk niet kunnen steunen. We zijn toch allemaal van mening dat die woningen hartstikke nodig zijn voor de mensen in Zuidoost?)
53
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
Natuurlijk moeten er woningen zijn, maar een aantal bewoners zegt ook, kijk eerst naar wat je kunt doen met leegstand in plaats van bijbouwen. Ik denk dat het ook goed is daarover na te denken. Wij zijn niet per se tegen die woningen mits we zo meteen tot een constructieve, gezamenlijke oplossing komen in de schorsing zodat ook GroenLinks en de PvdA zich achter de motie van de ChristenUnie, D66 en de SP kunnen scharen. De VOORZITTER: Hoeveel tijd heeft u nodig om even te overleggen, mevrouw Kuiper? Mevrouw KUIPER: Het gaat natuurlijk om nogal wat partijen. Ik denk tien minuten. De VOORZITTER: Dat lijkt me heel redelijk. Dan schorsen we voor tien minuten.
De VOORZITTER schorst de vergadering voor enkele minuten. De VOORZITTER heropent de vergadering.
De VOORZITTER: Mevrouw Kuiper, ik heb begrepen dat u heeft overlegd en dat er een aanpassing is. Ik stel u even in de gelegenheid om die voor te leggen. Mevrouw KUIPER: Het blijkt wel dat de raad vanmiddag toch tot overeenstemming kan komen en dat ook kritische vragen wel van invloed zijn op eerdere plannen. We zijn natuurlijk niet ongevoelig voor het feit dat de woningnood hoog is en dat er ook niet een keiharde rem moet komen die wellicht te lang duurt. Daarin tonen ik en anderen met mij ons wel gevoelig voor de vragen die zijn gesteld. Dat lijkt me ook goed. Tegelijkertijd dringen wij wel aan op spoed bij de Ombudsman. Ik zal zo meteen even duidelijk maken hoe de tekst van de motie is geworden. Dus enerzijds is er grote behoefte aan woningen. Ja. Een dringende noodzaak. Zeker. En toch ook wel een heel kritisch en duidelijk signaal, heel breed gedragen door deze raad, dat het participatieproces echt beter moet. Een heel duidelijk signaal dus. Wat wordt het concreet? De tekst die wegmoet is: verzoekt het college van burgemeester en wethouders. De nieuwe tekst wordt: ‘De raad spreekt uit’. Dus als raad gaan wij het verzoek aan de Ombudsman doen. Dat is de eerste wijziging.
De volgende wijziging is de laatste zin ‘Indien uit het onderzoek blijkt dat de participatie onvoldoende heeft plaatsgevonden, de participatie van planonderdelen of het geheel hiervan over te laten doen.’ Die zin vervalt want we willen het proces niet keihard stilleggen vanwege het belang van de woningbouw. Dat wordt vervangen door de zin ‘de uitkomsten van dit onderzoek te betrekken bij de verdere planvorming.’ Ik denk dat het hiermee duidelijk is. De VOORZITTER: Zelfs zonder motie kan ik het begrijpen, dus ik neem aan dat dat voor de rest van de raadsleden ook geldt. U heeft alle tijd om de motie bij te werken om voor de stemming gereed te maken. De motie-Kuiper en anderen, nr. 001.22, ingetrokken zijnde, maakt geen deel meer uit van de beraadslaging.
54
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
De VOORZITTER deelt mee dat de volgende motie is ingekomen: Motie van de leden Kuiper, Bloemberg-Issa, Naoum Néhmé, Boomsma, Veldhuyzen, Van Schijndel en Nanninga inzake Participatie investeringsnota Reigersbos, nr. 001’.22 De raad spreekt uit: -
-
de Ombudsman te vragen onafhankelijk onderzoek te doen naar de wijze van participatie bij de totstandkoming van de investeringsnota en daarbij te laten beoordelen of de participatie voldoende heeft plaatsgevonden bij bewoners, ondernemers en belanghebbenden uit de buurten; de uitkomsten van dit onderzoek te betrekken bij de verdere planvorming.
De motie maakt deel uit van de beraadslaging. De VOORZITTER geeft het woord aan wethouder Van Doorninck voor de beantwoording van de vragen en een preadvies op de moties. Wethouder VAN DOORNINCK: Dank vooral ook aan de insprekers vanuit Reigersbos. Ik denk dat we daar ook zien wat er in deze stad aan de hand is. We willen heel veel bijbouwen, want we zien die enorme noodzaak. Dit is een gebied waarvoor in Koers 2025 is vastgesteld dat we hier kunnen intensiveren en dat willen we allemaal. We willen de buurten daarmee ook beter maken. Zeker in ontwikkelbuurten kan verdichting ook zorgen voor een verbetering van de buurt waardoor we meer kunnen investeren: in een culturele broedplaats, maatschappelijke instellingen, specifieke woningen voor ouderen en jongeren, specifiek voor de buurt. Dus we kunnen daar heel veel mee doen. En tegelijkertijd weten we ook dat we daarmee een buurt veranderen. Dat is af en toe heel lastig, zeker als je in een buurt woont met een voor Amsterdamse begrippen relatief ontspannen woonmilieu, in het groen, met laagbouw. Dan is dat confronterend. Op het moment dat je dan ook nog het gevoel hebt niet helemaal betrokken te zijn bij de manier waarop er wordt geparticipeerd, dan kan ik me voorstellen dat dat tot zorgen leidt. Die zorgen zijn eigenlijk bij het stadsdeel, die de participatie heeft geleid ...
Stadsdeelbestuurder De Jager heeft u daar vorige week tijdens de raadscommissie uitgebreid over verteld. Op het moment dat wij hoorden over die zorg, hebben we ook het proces bijgesteld. We hebben extra bijeenkomsten georganiseerd en we hebben extra zaken gedaan om te kijken hoe we mensen nog meer kunnen betrekken. Ik denk ook dat we dat moeten blijven doen. Dus we hebben een been bijgetrokken om ervoor te zorgen dat we meer mensen kunnen horen. Als je kijkt naar de inspraakreacties op de investeringsnota: 120. Dat is voor een ontwikkelbuurt best veel. Daar zitten ook veel positieve reacties bij maar ook deze zorgen zijn geuit. Naar aanleiding van die zorgen hebben we een aantal punten echt veranderd. Er is uiteindelijk gekozen voor toch iets minder woningen, omdat dat betekent dat de hoogbouw iets minder hoog is wat voor de bewoners prettiger is. Dus op die manier hebben we ernaar gekeken. Zijn we daarmee perfect? Nee. Verdichten in bestaande buurten is een proces dat voortdurend bijstelling vraagt, dat voortdurend leren en evalueren vraagt. Dat is ook waarom het stadsdeel op het moment dat het duidelijk was dat er bewoners waren – niet alle bewoners – die zeiden zich niet betrokken te voelen en dit een lastig participatieproces te vinden, de evaluatie al is ingezet.
Dus nog voordat we überhaupt naar uw raad toe kwamen, hebben we al gezegd, we gaan dit goed evalueren want er zijn nog zo veel stappen te gaan die we echt met de bewoners samen willen
55
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
doen. Dan moeten we weten waar we het in dat eerste stuk niet goed hebben gedaan. Dus ik herken heel erg de zorgen die hier in de raad leven. Aan de andere kant denk ik dat ik iets minder ver wil gaan dan sommige van de sprekers die zeggen dat het hier helemaal niet klopt. We hebben juist tijdens het proces al die stappen gemaakt door meer participatie te doen, door er een snelle evaluatie in te zetten waarvan we hopen dat we de uitkomsten snel hebben en ook door gewoon sommige zorgen zo op te nemen dat we daadwerkelijk ons plan op een aantal punten flink hebben aangepast. Dus op die manier hebben wij een antwoord gegeven. Dat betekent nog niet dat we er zijn. Absoluut niet. Veel van uw leden vragen erom ervoor te zorgen dat dat in alle vervolgstappen zit. Dat zit in de vervolgstappen; dat zit in hoe we verder naar de hoogbouw gaan kijken waar wellicht nog aanpassing nodig is. Het aantal woningen staat vast maar hoe dat er precies uit ziet, daarover kunnen we met de bewoners samen nog praten net als over de inrichting van het groen. Er zijn dus een paar zaken waarvan we zeggen: dit gaan we in een gezamenlijk proces doen. Zo’n evaluatie die we zelf hebben gedaan en waarom de motie-Boutkan heel duidelijk vraagt – zorg nu dat zo’n evaluatie echt helemaal wordt meegenomen in de vervolgstappen – dat is ons plan. Een uitspraak van de raad helpt daar bij.
Dan kunnen we dat ook echt aan de bewoners laten zien. Wij willen dit niet alleen, maar de raad wil dit ook. Dan had mevrouw Kuiper nog een vraag. Waarom zijn die adviezen van de stadsdeelcommissie nu niet helemaal meegenomen? Omdat sommige van die adviezen best moeilijk waren. Een aantal locaties dat werd aangedragen als alternatief, ligt in de Hoofdgroenstructuur. U weet allemaal hoe we hier in de raad met de Hoofdgroenstructuur omgaan. Daar bouwen we in principe niet in. Andere delen lagen in wat we dan gewoon groen noemen, maar ook waar we het liever niet zouden doen. Als we nu kijken waar we bouwen, dan is dat bij een parkeergarage, een parkeerplaats. We behouden juist zo veel mogelijk groen. Dan zeg ik misschien even in de richting van de Partij voor de Dieren dat er uiteindelijk 0,9 ha groen verdwijnt, omdat we juist al die stukken nemen om te bouwen waar al heel veel verharding is. Uiteindelijk is het maar een klein stukje groen dat verdwijnt. Op dit moment is het een groen gedeelte en het blijft een groen gedeelte. Een deel van die 0,9 ha verdwijnt maar die kunnen we compenseren in de binnentuinen en op de daken. Dat is misschien voor recreatie niet zo interessant, maar voor hittestress en voor waterberging zijn dat juist hele belangrijke delen groen. Daarom waren niet alle adviezen van de stadsdeelcommissie niet allemaal even goed.
Ik zou ook nog wel een kleine nuancering willen aanbrengen op het betoog van mevrouw Kuiper die zegt dat het heel erg vaak niet goed gaat. We hebben zeker voorbeelden waar het niet goed gegaan is. Bij bijna al die voorbeelden hebben we evaluaties gedaan om te kijken wat hier was misgegaan. Maar laten we het even uitrekenen: alleen al in deze raadsvergadering – als alles goed gaat en de stemmingen straks komen - stemt deze raad in met het in gang zetten van de planproductie van 17.500 woningen. Alleen al in deze raad! Dan gaan er een heleboel van die belangrijke projecten – ik noem ArenApoort, 5.500 woningen – goed en die worden gewoon gehamerd door uw raad. Dat geeft dus aan dat het een hartstikke goed proces is geweest dat we kunnen laten doorgaan. Ik wil dan toch wel een kleine nuancering aanbrengen met die enorme hoeveelheid die we bouwen in een compacte stad bij hoe vaak het dan misgaat. Het is heel goed dat we de keren dat het misgaat en bewoners zich niet gehoord voelen, daar elke keer bij stilstaan. We moeten ervan leren. (Mevrouw KUIPER: Ik wil even reageren op deze woorden van de wethouder. Het is natuurlijk mooi om te constateren dat een heleboel ook goed gaat, maar op het moment dat je terechte kritiek moet slikken
56
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
omdat een aantal zaken echt niet goed gaat, is dat niet het moment om te pronken met wat wel goed ging. Dus ik zou graag een andere houding zien juist op die hele belangrijke dossiers. Ik heb ze genoemd. Daar is het niet goed gegaan en eigenlijk is het enige goede antwoord: ja, inderdaad, daar ging het niet goed.) Volgens mij begon ik mijn betoog daarmee. Het lijkt me helemaal niet zo slecht om te laten zien waar het wel goed gaat. Het is grappig dat mevrouw Kuiper dan het voorbeeld van de volkstuinparken noemt. Als we nu ergens van een proces hebben geleerd – mevrouw Kuipers zei letterlijk: leer het college dan niet van de fouten? – dan zijn die volkstuinparken hét voorbeeld waar we als college hebben gezegd dat we dit niet goed hebben gedaan, dat we het proces gaan overdoen waarbij we tot een strategie zijn gekomen die we gezamenlijk met de tuinders hebben gemaakt waar ook alle tuinders achter staan. Dus nee, lang niet alles gaat goed. Het belangrijkste is dat we leren en dat wij willen blijven leren. Daarom ben ik heel blij als we van bewoners horen dat dit niet goed gaat, dat we dan een evaluatie doen en dat we dan gaan kijken hoe het beter kan. (Mevrouw KUIPER: Dan wil ik toch even het woord windmolen hebben genoemd.) Mevrouw Kuiper heeft volgens mij over drie weken uitgebreid de tijd om daarover nog veel meer te zeggen.
Nogmaals, ik begon mijn bijdrage met de woorden dat het niet altijd goed gaat, maar het idee, zowel in de motie als in de bijdrage van mevrouw Kuiper dat het heel erg vaak niet goed gaat en dat we daarom hier een streep moeten trekken, daarop wilde ik een weerwoord geven. (De heer VAN SCHIJNDEL: Ambtenaren zijn natuurlijk ook mensen. Ze zijn er vurig van overtuigd dat wat ze hebben bedacht, gewoon goed is. Zou het niet een verklaring kunnen zijn dat het in participatieprocessen soms mis gaat en dat diezelfde hoofdambtenaren dat proces begeleiden? De vraag is dan: is het niet beter om een aparte unit te hebben voor het organiseren van participatieprocessen?) In veel participatieprocessen wordt nauw samengewerkt met de directie Participatie. Als je met bewoners die natuurlijk de experts zijn van hun eigen leefgebied, daarover gaat praten, dan is het wel heel fijn als daar ambtenaren van het stadsdeel of van het projectteam bij zitten die al die kennis ook hebben. Dat wordt moeilijk bij een specifiek participatieteam. Dus het traject opzetten, dat wordt natuurlijk breder gedaan. maar het is juist mooi dat de ambtenaren die aan de planvorming werken, direct in gesprek gaan met de bewoners die daarmee te maken hebben. Ik denk dat ik mij niet helemaal kan vinden in de opmerking van de heer Van Schijndel waar hij zegt dat de ambtenaren niets willen veranderen aan het plan.
Juist hier zien we heel duidelijk dat er naar aanleiding van de inspraak fikse veranderingen zijn aangebracht in het plan. Dan rest mij volgens mij het preadviseren van de moties. De aangepaste motie van mevrouw Kuiper of de raad de Ombudsman inschakelt, dat is uw instrument dus het is aan u om dat te doen. Het lijkt me heel interessant om de ogen van de Ombudsman over dit proces te laten gaan. De motie van de heer Boutkan, daartegen is geen bezwaar. Zowel van onze eigen evaluatie als van een eventueel Ombudsmanrapport worden absoluut de resultaten meegenomen in de rest van dit proces en ik denk ook in de rest van andere processen. De Ombudsman gaat er natuurlijk zelf over of hij dit doet of niet. We hebben nog heel veel processen in deze stad lopen. We moeten niet alleen leren van één project, maar juist ook van elkaars projecten. Tot zover.
57
wst Jaar
2022
Gemeente Amsterdam Gemeenteraad Vergaderdatum 26 januari 2022 Raadsnotulen
R
De VOORZITTER: Is er behoefte aan een tweede termijn? Dat is niet het geval. De discussie wordt gesloten. De VOORZITTER: Is er behoefte aan een stemverklaring? Ik moet bekennen dat ik dat bij het vorige punt ben vergeten. Daar was alleen mevrouw Bloemberg-Issa die het woord voerde en die een motie indiende. Dus ik ga ervan uit dat daar geen stemverklaringen nodig zijn. Maar nu vraag ik het u even. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Boutkan voor een stemverklaring. De heer BOUTKAN (stemverklaring): Ik moest ook even schakelen. Ik wil de indieners van de motie, mevrouw Kuipers, bedanken voor de aanpassingen die zijn gedaan. Op deze manier kunnen wij instemmen met de motie. De VOORZITTER geeft het woord aan mevrouw Bloemberg-Issa voor een stemverklaring. Mevrouw BLOEMBERG-ISSA (stemverklaring): De Partij voor de Dieren zal tegen het voorstel stemmen onder andere vanwege de participatie en het groen dat gaat verdwijnen. Wij zullen de motie steunen. De VOORZITTER geeft het woord aan de heer Veldhuyzen voor een stemverklaring. De heer VELDHUYZEN (stemverklaring): BIJ1 gaat voor stemmen en wil benadrukken dat de constructieve samenwerking net erg fijn was. De VOORZITTER: stemverklaringen.
Dat
mag
ook
wel
eens
gezegd.
Verder
geen
De VOORZITTER: Dan ga ik de vergadering schorsen voor de kinderraad die hier om 17.00 uur begint. Daarvoor moet nog even het een en ander worden klaargezet. Dan is er dinerpauze en dan gaan we door met het avonddeel om 19.30 uur. De vergadering is geschorst.